មេដឹកនាំដ៏ឆ្នើមរបស់ប៉ាគីស្ថានគឺលោក អ៊ូសាម៉ា​ ប៊ីឡាដិន ត្រូវបានគេសម្លាប់នៅយប់មិញនេះ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ បើយោងតាមប្រភពសារព័ត៌របស់BBC បានអោយដឹងថា លោក ប៊ីឡាដិន ត្រូវបានស្លាប់ដោយកងកម្លាំងរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក នៅក្នុងប្រទេសប៉ាគីស្ថាន នេះជាសម្តីរបស់នាយរដ្ឋមន្រ្តីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក ប៉ារ៉ាក់ឧប៉ាម៉ា។

លោក ប៊ីឡាដិន គីជាភេរវករដ៏សាហាវបំផុតលើពិភពលោក រួមទាំងជាអ្នកវាយប្រហារទៅលើទីក្រុង New York និង Washington នៅថ្ងៃទី ១១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០០១។
លោក ឧប៉ាម៉ា បាននិយាយថា វាគឺ ស្នាដៃដ៏សារះសំខាន់ជាប្រវត្តិសាស្ត្រនៅក្នុងការខិតខំប្រឹងប្រែងជាតិយើង ដើម្បីយលឈ្នះ មេភេរវកម្មប៉ាគីស្ថាន(អ៊ូសាម៉ា ប៊ីឡាដិន)។
សហរដ្ឋអាមេរិក បានដាក់សេចក្តីថ្លែងការនៅក្នុងស្ថានទូតជុំវិញពិភពលោកអោយបាន
ដឹងជាមុន ប្រជាជនអាមេរិកដាស់តឿនដែលបានធ្វើនៃលោក អ៊ូសាម៉ា ប៊ីឡាដិនដោយបានវាយប្រហារតបតមកវិញសម្រាប់ សម្រាប់លោក​ អ៊ូសាម៉ា ប៊ីឡាដិន។

Read more...

ផែនទី

Read more...

របៀបបង្កើតប្លក់
នៅពេលដែលអ៊ីធឺណែតចាប់ផ្តើមដំបូងមានដំណើរការ ចាប់ផ្តើមជាមួយគេហទំព័រថ្មី គឺដំណើរការគួរអោយធុញទ្រាន់ណាស់ និងត្រូវការពេលវេលាច្រើន។ តែមកដល់ពេលឥឡូវត្រូវបានដំណើរងាយស្រួលជាង និងពេលខ្លីជាង និង ឆាប់ៗទៅទៀត នេះវាគឺមានសភាពប្រសើរសម្រាប់ធ្វើការលើវា។ ប្រវត្តិប្លក់ សូមប្រាប់ថា លក្ខណះដែល វាក្លាយជាវ៉ែបសាយងាយស្រួល និង សាមញ្ញ ដើម្បីចាប់ផ្តើមជាមួយគេហទំព័រផ្ទាល់ខ្លួននិង ជាវ៉ែបសាយផ្ទាល់ខ្លួន។ប្លុកត្រូវបានអោយមានដំណើរការនៅក្នុង ថ្ងៃទី២៣ ខែ សីហា ឆ្នាំ ១៩៩៩ ដែលត្រូវបានបង្កើត ឡើងដោយលោក ភីរា ឡេប(Pyra Labs)។ លោក ភីរា ឡេប ត្រូវបានទិញដោយផ្តាច់មុខដោយ កុ្រមហ៊ុន Google នៅក្នុងខែ កុម្ភះ ឆ្នា ២០០៣។ នៅក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៩ លោក ភីទ័រ មឺហូល បំបែកក្រុមពាក្យ ថា “ Weblog” ទៅជា “We blog”។ ប្លុកឥឡូវនេះបានក្លាយជាមានប្រជាប្រិយនុភាពមានការចង្អុលបង្ហាញដើម្បីបង្កើតឬកែប្រែ គេហទំព័រប្លក់របស់លោកអ្នក។ ក្នុងការប្រើប្រាស់ក្រុមប្លក់នោះផ្សព្វផ្សាយយ៉ាងទូលំទូលាយ និងមានឥទ្ធិពលមកដល់ពេលឥឡូវនេះ ដោយនៅក្នុងឆ្នាំ ២០០៣ ក្រុមវចនានុក្រមអង់គ្លេសអហ្វ់ហ្វត ( Dictionary English Oxford ) បានរួមបញ្ជូលប្លក់នៅក្នុង សកបរិវត្តន៏ថ្មីរបស់ពួកគេ។ លោក ភីរ៉ា ឡែប បានបង្កើត software ថ្មីមួយសម្រាប់អោយ ទទួលស្គាល់ ប្លក់ ដែលត្រូវបានកាន់កាប់ដោយក្រុមហ៊ុន Google ហើយការរួមបញ្ជូលនេះមាន លក្ខណះសមរម្យងាយស្រូលទៅដល់មនុស្សគ្រប់គ្នា ជាមួយ ដំណើរការនៅក្នុងអ៊ីធឺណែត ដើម្បីបង្កើតប្លក់ផ្ទាល់ខ្លួន ប្លុកជាវែបសាយមួយដែលអាចអោយយើងប្រើប្រាស់ដោយផ្ទាល់ខ្លួនមិនចាំបាច់ទិញ អាស័យដ្ឋានរបស់វាទេ។ យើងអាចធ្វើការលើវា ហើយរបៀបរបស់វាមានលក្ខណះងាយស្រួលជាងវែបសាយដ៏ទៃទៀត។
ចាប់បង្កើតប្លក់
ជាដំបូងលោកអ្នកត្រូវតែគិតអំពីរឈ្មោះអាស័យដ្ឋានរបស់លោកអ្នក ដែលចង់បង្កើតនោះ។ បន្ទាប់មកត្រូវស្វែងរកឈ្មោះអាស័យដ្ឋាននេះ តើមានគេប្រើហើយឬនៅ។ប្រសិនបើមានគេប្រើហើយ យើងត្រូវរក ឈ្មោះអាស័យដ្ឋានផ្សេងទៀត ដែលយើងពេញចិត្ត។ អំពី Browser វិញក៏មានសារះសំខាន់ម្យ៉ាដែរចំពោះយើងក្នុងការធ្វើ ធ្វើការលើប្លក់។ ត្រូវធ្វើការជាមួយ កម្មវិធី Mozilla Firefox មានរូបផែនដីពណ៏ក្រហមជានិមិត្តសញ្ញា។ ហើយបន្ទាប់មក នៅពេល យើងបានបើក Browser រូចនៅត្រង់ចំនុច URL វាយពាក្យថា www.blogspot.com

នៅពេលនោះលោកអ្នកនឹងចូលទៅកាន់គេហទំព័ររបស់វ៉ែបសាយប្លក់ដូចរូបខាងលើនេះ។ បន្ទាប់មកពេលចូលមកកាន់គេហទំព័រហើយ យើងត្រូវចុចទៅលើពាក្យថា Get Started ដើម្បីបង្កើតប្លក់របស់យើង ។នៅចំកណ្តាលវ៉ែបសាយតែម្តង។

សូមមើលរូបខាងក្រោម



បន្ទាប់មកនៅពេលដែលយើងបានចុចនូចពាក្យថា Get Started ហើយវានឹងបង្ហាញនូវផ្ទាំងមូយទៀត ទាមទារអោយយើងបំពេញ សំនុំបែបបទខ្លះ ដូចជា អាស័យអ៊ីមែលរបស់យើង លេខសម្ងាត់របស់អ៊ីមែល ឈ្មោះសម្រាប់បង្ហាញនៅខាងដើម (ចំណងជើងប្លុករបស់យើង) បំពេញថ្ងៃខែឆ្នាំកំណើត និងត្រូវវាយពាក្យត្រួតពិនិត្យបញ្ជាក់អោយបានត្រឹមត្រូវ គេពាក្យយ៉ាងម្តេចយើងត្រូវសសេរដូចនោះ ទោះបីជាលំបាកនិងមើល ក៏ដោយនិងត្រូវគ្រីស ទៅលើពីរចំនុច គឺ E mail notification and I accept ។
រូបខាងក្រោម




នៅពេលលោកអ្នកបានបំពេញនូវឯសារខាងលើនេះរួចហើយ សូមចុច ពាក្យថា Continue នៅខាងក្រោមផ្នែកខាងស្តាំដើម្បីបន្តធ្វើការនៅលើវាទៀត ។វានិងបង្ហាញផ្ទាំងមួយទៀត តម្រូវអោយលោកអ្នកបំពេញ ដែលមានដូចជា Blog title មានន័យថា វានិងលេចចេញនៅខាងលើ វ៉ែបសាយរបស់យើង។ ហើយលោកអ្នកអាចសសេរ និងចង់ដាក់ចំណងអ្វីក៏បានតាមលោកអ្នកត្រូវការ។ នៅខាងក្រោមនោះទៀត គឺមានសារះសំខាន់ណាស់សម្រាប់យើង គឺមានន័យ ថាជាអាស័យដ្ឋានរបស់យើង។ ដើម្បីអោយគេងាយស្វែងរក និង យើងអាចចូល ទំព័រនេះបានសម្រាប់រចនា កែប្រែ និងសសេរព័ត៌មានបន្ថែម។ លោកអ្នកអាច ដាក់នូវអាស័យដ្ឋាននេះនូវឈ្មោះអ្វីក៏បាន តែចូរចង់ចាំថា ត្រូវងាយចាំ ខ្លី ហើយ មានន័យ។ បំពេញអោយបានត្រឹមត្រូវតាមតែបានបង្ហាញ។
សូមមើលរូបភាពខាងក្រោម



លោកអ្នកបានបំពេញនូវឯសារខាងលើនោះស្រេចបាច់ហើយសូមចុចពាក្យថា Continue ដើម្បីធ្វើការបន្តទៀត។ វានិងបង្ហាញផ្ទាំងមួយទៀតសម្រាប់អោយយើង ចាប់ផ្តើមនូវទំព័រវ៉ែបសាយរបស់យើង។ មានន័យថា ការបានបង្កើតវ៉ែប សាយប្លុករបស់លោកអ្នកបានទទួលជោគជ័យ។ ដូចនេះផ្ទាំងនេះទាមទារអោយលោក អ្នកចូលទំព័រប្លក់របស់អ្នក។ ត្រង់នេះលោកអ្នកមិនចាំបាច់បំពេញនូវឯសារ លោកអ្នកគ្រាន់តែចុចពាក្យថា Start Blogging នោះជាការស្រេច។
សូមមើលរូចខាងក្រោម



ពេលលោកអ្នកចុចរូចហើយតាមការណែនាំខាងលើរូចហើយ និងបង្ហាញផ្ទាំង មួយទៀត។ ផ្ទាំងនេះក៏មានសារះសំខាន់ណាស់ដែរ ត្រង់ថាទាមទារអោយលោក អ្នកជ្រើសរើស Template ដើម្បីទំព័រប្លុករបស់យើងបង្ហាញពេញលេញ។ Template នេះជារបស់វ៉ែបសាយប្លុកផ្ទាល់តែម្តង ។ លោកអ្នកអាចជ្រើសរើស Template មួយណាក៏បានតាមចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់លោកអ្នក។ ប្រសិនបើលោកអ្នកស្រលាញ់នូវ Template មួយណាហើយលោកអ្នកគ្រាន់តែចុចនៅលើវាជាការស្រេច។ សូមបញ្ជាក់ថា Template នេះមាន Columns ពីរ បី តាមតម្រូវចិត្ត មានពណ៌ស្រស់ស្អាត ហើយមានតែបន្តិបន្តូចប៉ុណ្ណោះ ប្រហែលតែ ប្រាំបី Templates។ សូមជ្រើសរើសTemplates ណាមួយដែលលោកអ្នកពេញចិត្ត។ Templates ទាំងអស់នេះមិន សូវស្អាតពិតមែន តែវាអាស្រ័យទៅលើការរចនារបស់យើង និងមានគំនិតច្នៃប្រឌិតខ្ពស់ សម្រាប់អោយវ៉ែបសាយរបស់យើងមានភាពទាក់ទាញខ្ពស់បំផុត។ ជាពិសេសលោកអ្នកត្រូវ មានអត្ថបទអោយបានច្រើនដើម្បី អោយអ្នកទស្សនាក៏ដូចជា អ្នកដែលរកមេរៀន ដែល ទាក់ ទងទៅនឹងការសិក្សាប្រចាំថ្ងៃ ឬរឿងព្រេង រឿងកំប្លែង និងផ្សេងៗទៀតជាដើម។ ផងដែរនោះ លោកអ្នកត្រូវសសេរអត្ថបទអ្វីដែលថ្មី ដែលទាក់ទងទៅនឹង ការសិក្សាប្រចាំថ្ងៃរបស់សិក្សា នុសិស្សដែលមានចម្ងល់នៅក្នុងខ្លួន ហើយក៏ខិតខំស្រាវជា្រវនៅលើទំព័រអ៊ីនធឺណែត ដើម្បីយកមកសិក្សាបន្ថែមនោះ។ លោកអ្នកក៏អាចជ្រើសរើសយកនូវ Templates ថ្មីផ្សេងៗទៀតមក ប្រើបានដែល ដោយគ្រាន់តែលោកអ្នកចូលទៅក្នុងវ៉ែបសាយមួយដែលមានឈ្មោះថា btemplates.com នោះលោកអ្នកនឹងទទួលបាន Templates ថ្មីៗស្អាតៗណាស់។
សូមមើលរូបខាក្រោម


ពេលលោកអ្នកពេញចិត្តនូវ Template មួយណាហើយ ចុចលើវា ហើយបន្ទាប់មក សូចចុចពាក្យបន្តទៀតដើម្បីចូលវ៉េបសាយរបស់យើង។ សូមបន្ថែមថា លោកអ្នក បានបំពេញត្រង់ Blog Address នោះវានិងបង្ហាញនៅទីនេះ។ និងត្រង់ Blog Title ក៏បង្ហាញនៅត្រង់នេះដែរ គឺជាចំណងជើងរបស់ប្លុករបស់យើង។
សូមមើលរូបខាងក្រោម


ត្រង់នេះលោកអ្នកបានចូលទំព័រវ៉ែបសាយប្លុករបស់លោកអ្នកហើយ ដែលមាន ទម្រង់បែបនេះ។ ទំព័រប្លុករបស់លោកអ្នកមិនមានស្អាតនូវឡើយទេ លោកអ្នក ត្រូវការរចនាជាច្រើន ដាក់អ្វីៗដែលធ្វើអោយទាក់ទាញ ដូចជា ស្លាយ អក្សារត់ រូបភាព បង្កើតមាតិការ ហ្លាស ជាដើម។ល។ ជាពិសេសទៅទៀតនោះលោកអ្នក ត្រូវសសេសព័ត៌មានអោយបានច្រើនទើបល្អ ពីព្រោះថា ដើម្បីអ្នកផ្សេងៗទៀត បាន ស្វែងរកឯសារ ឬមេរៀនតាម Google នោះងាយនឹងបង្ហាញទំព័ររបស់យើង។


នៅជាមួយទម្រង់ទំព័រប្លុកនោះផងដែរនៅផ្នែកខាងលើ ខាងស្តាំមានបង្ហាញបួន ចំនុចមានដូចជា អាស័យដ្ឋានអ៊ីមែល នេះមានន័យថា បង្ហាញអ៊ីមែលដែលយើង បានកំណត់ឈ្មោះចូលជាមួយអ៊ីមែល។ New Post មានន័យថា ជាកន្លែងអោយ យើងយកសន្លឹងកិច្ចការថ្មីមកធ្វើលើវា សម្រាប់សសេរ ជាលក្ខណះអក្សរ កូដ អ្វីៗផ្សេងៗទៀត។ ចំពោះចំនុច Design នេះវិញក៏មានសារះសំខាន់ដែរ មានន័យ ថា ដើម្បីអោយលោកអ្នកមានភាពងាយស្រួលក្នុងកែប្រែទំព័ររបស់លោកអ្នក ដូចជា កែប្រែនៅក្នុង កូដ HTML បន្ថែមកូឡំ មាតិកា ដាក់រូបភាព ស្លាយ កូដផ្សេងៗ ជាច្រើនទៀត។ ចំពោះពាក្យថា Sign Out សម្រាប់អោយយើងចាក ចេញពីទំព័រវ៉ែបសាយប្លក់របស់យើង ដោយមិនបានភ្ជាប់ជាមួយនិងអ៊ីនធឺណែត ទៀតទេ។ សូមចងចាំថា នៅពេលលោកអ្នកឈប់ប្រើប្រាស់ប្លុករបស់លោកអ្នក ហើយសូមចុច Sign Out ដើម្បីជាសុវត្តិភាពីព្រោះថា ប្រសិនបើលោកអ្នកប្រើ កុំព្យូរទ័រមួយច្រើននាក់ លោកអ្នកមិនបាន ចាកចេញនោះ នៅពេលមានអ្នកមក ប្រើប្រាស់បន្ត ហើយវ៉ែបសាយប្លក់វានិងបង្ហាញទំព័រប្លក់របស់អ្នកមុន ដូចនេះគេ អាចកែប្រែ ឬលុបចោលបាន។ ដូច្នេះដើម្បីសុវត្តិភាពទំព័រប្លក់របស់លោកអ្នក ពេលឈប់ប្រើប្រាស់ត្រូវចុចពាក្យថា Sign Out ជានិច្ច។
ចំនុចនេះសូមបញ្ជាក់ត្រ់ង New Post អោយកាន់តែច្បាស់លាស់ យើងចុចពាក្យ ថា New Post នោះនិងបង្ហាញផ្ទាំងមួយទៀត ។


New Post សម្រាប់អោយយើងសសេរអត្ថបទ សសេរកូដ ដាក់រូបភាព ដាក់វីឌីអូ ហើយយើងក៏អាចធ្វើអក្សរអោយដិតធំ អក្សរទ្រេត សម្រាប់ភា្ជប់ពីទំព័រមួយទៅទំព័រមួយទៀតបានជាដើម។ Edit Post សម្រាប់កែប្រែអត្ថបទ ឬរូបភាពដែលយើងបានផ្សាយរួចដោយចង់កែអក្ខរាវិរុទ្ធ ប្តូរូបភាពថ្មី លុបអត្ថបទ លុបរូបភាព។ Edit Page សម្រាប់កែប្រែ បន្ថែមទំព័រថ្មីៗនៅលើប្លក់។ Title ជាចំណងជើងអត្ថបទរបស់យើងលោកអ្នកសសេរក៏បាន មិនសសេរក៏បាន។ និងលោកអ្នកអាចសសេរបានពីររបៀបគឺសសេរជាលក្ខណះកូដ តែគ្រាន់តែចេញជាកូដមួយ ចំនូនប៉ុណ្ណោះ គឺនៅពេលដែលលោកអ្នក ទាញរូបភាពចូល នោះចេញជាកូដនិងលោកអ្នក ចង់រចនាអក្សរ ដោយសសេរកូដ បន្ថែមទៅលើអក្សរ។ ហើយនិងលោកអ្នកអាចសសេរជា អក្សរសុទ្ធ ។ សម្រាប់សសេរជាកូដ (Edit HTML) និង សម្រាប់ សសេរជាអក្សរសុទ្ធ (Compose) ។

សូមមើលឧទាហរណ៏ខាងក្រោម


សូមចុចពាក្យថា Publish Post វានិងរក្សាទុកនូវទំព័រ របស់យើងហើយនិងបង្ហាញផ្ទាំងមួយ ទៀត។
សូមមើលរូបខាងក្រោម

លោកអ្នកចុចពាក្យថា View Post នោះនិងបង្ហាញនៅលើទំព័រប្លុករបស់យើង អ្វីដែលយើងបានសរសេរនៅក្នុងប្រអប់នោះ។ វាបង្ហាញនូវទំព័រប្លុករបស់យើងទាំងអស់តែម្តងទាំងនេះ ហើយដែលជាទម្រង់វ៉ែបសាយរបស់យើងដែលបានបង្ហាញនៅទំព័រដើមនោះ។ នៅខាងលើ មានបង្ហាញចំណងជើងធំដែលបញ្ជាក់ថា វ៉ែបសាយរបស់យើងនិយាយពីអ្វី ទាក់ទងទៅនឹងអ្វី ដែលមានសភាពងាយស្រួលទៅដល់អ្នកស្វែងរក។
រូបខាងក្រោម


ចំនុចមួយទៀតដែលមានសារះសំខាន់ណាស់ដែរគឺ ពាក្យថា Design ។ សម្រាប់ អោយយើង ងាយស្រួលក្នុងការកែប្រែ និងបង្កើតទំព័រថ្មី បង្កើតមាតិកាថ្មី សម្រាប់ កែប្រែកូដ HTML ផ្លាស់ ប្តូរចំណងជើង សម្រាប់ជ្រើសរើសនូវ Template ថ្មី ជាដើម។


នៅពេលដែលយើងចុចពាក្យថា Design ហើយនិងចេញផ្ទាំងមួយទៀត មានពាក្យជាច្រើន ដូចជា កែប្រែកូដ HTML សម្រាប់កែប្រែទៅលើកូដផ្សេងៗ ដូចជា ចង់បង្កើតមាតិកាខាងលើបន្ថែម កែប្រែឈ្មោះ បង្កើតភា្ជប់ ដាក់រូបភាព។ល។ និងត្រង់ពាក្យ Template Designer សម្រាប់អោយលោកអ្នកផ្លាស់ប្តូរនូវ Template ថ្មី ប្តូរពណ៏អោយTemplate ប្តូរពណ៏អោយអក្សរ។


ចំនុចកែប្រែកូដ Edit HTML មានដូចរូបខាងក្រោម យើងចុចពាក្យថា Edit HTML និង ចេញ ផ្តាំងកូដនៅខាងក្រោមដើម្បីអោយលោកអ្នកកែប្រែ បន្ថែម តាមតម្រូវការ។ និងប្រសិនបើ លោកអ្នកចង់បង្កើតជា Top menu ឬ កែប្រែវា និងលោកអ្នកចង់ផ្លាស់ប្តូរ Template ថ្មីដែល ពេញចិត្ត គឺដោយសារថា នៅពេលលោកអ្នកថតចម្លង កូដ HTML ដែលជា Template ចង់ដាក់នោះ ជាភាសាអង់គ្លេស ដូច្នេះលោកអ្នកចង់ បង្កើត ប្លក់ជាភាសាខ្មែរដើម្បីងាយស្រូលទៅដល់អ្នកទស្សនាអាន។ យ៉ាងណាមិញ យើងជាកូន ខ្មែរត្រូវសសេរជាភាសាខ្មែរអោយបានច្រើនដើ់ម្បីលើកស្ទួយភាសាយើង។ ពីព្រោះថា នៅលើ អ៊ីធែណែត សុទ្ទតែភាសាអង់គ្លេស ដែលមានភភាពពីបាកទៅដល់យុវជនខ្មែរមួយចំនូនក្នុង អាន និងស្វែងយល់បន្ថែម។ ហើយក៏ប្រយ័ត្នផងដែរនៅ ពេល លោកអ្នកធ្វើការជាមួយកូដ ត្រូវគ្រប់គ្រងអោយ បានល្អ និងកុំលុបផ្តេសផ្តាសនាំអោយកូដរបស់លោក អ្នកខូចទ្រង់ទ្រាយ។បើកន្លែងណាមិនច្បាស់កុំប៉ះ
ពាល់អោយសោះ។ ប្រសិនបើយើងធ្វើការព្រាវ ជូនកាលទទួល លទ្ធផល ជួនកាលធ្វើអោយប្លុករបស់យើងខូចទាំងស្រុង ដែលមិនអាចកែប្រែបាន ត្រូវទាមទារអោយយើង ដាក់កូដ Template ថ្មីមួយទៀត។
លោកអ្នកអាចសរសេរកូដបន្ថែម និងលុបបាន។ ហើយនៅពេលលោកអ្នកកែប្រែរួចរួលហើយ លោកអ្នក ត្រូវចុចពាក្យថា Save Template នៅខាងស្តាំផ្នែកខាងក្រោមនោះជាការស្រេច។

សូមមើលរូបភាពខាងក្រោម



ចំពោះពាក្យថា Setting វិញមានអត្ថប្រយោជន៏ណាស់ដែរ ដែលអាចអោយលោក អ្នកកែប្រែនូវ ចំណងជើងប្លុករបស់យើង សរសេរពិពណ៏នាអំពីប្លក់ និង ទាមទារ អោយលោកអ្នកចុចយក Yes ជាច្រើនទៀត និង សម្រាប់អោយផ្លាស់ប្តូរនូវអាស័យដ្ឋាន (URL) របស់ប្លក់បានថែមទៀត។
សូមមើលរូបភាព







ហើយលោកអ្នកត្រូវធ្វើការជ្រើសរើសតាមរូបភាពខាងលើនេះដើម្បីអោយប្លក់ របស់លោក
អ្នកចូលជាលក្ខណះនិយាម។នៅពេលដែលលោកអ្នកជ្រើសរើស ហើយ សូមចុចពាក្យថា
Save Settings នោះជាការស្រេច។ នៅជាមួយគ្នានោះផងដែរមានពាក្យថា Publishing ក្នុង
Setting សម្រាប់អោយ លោកអ្នកផ្លាស់ប្តូរនូវអាស័ដ្ឋាន (URL) ជាថ្មី តាមតែលោកអ្នកចង់បាន។ ហើយក្នុងនោះក៏ មានពាក្យសម្រាប់អោយបំពេញ នេះមានន័យថាដើម្បីជាការពិនិត្យបញ្ជាក់បន្ថែម ហើយនិង មានពាក្យអ្វីត្រូវ សរសេរអោយដូចរបស់គេវិញ បើជាអក្សរធំ ត្រូវសរសេរជាអក្សរធំ បើជា អក្សរ តូច ត្រូវសរសេរជាអក្សរតូចដែរ។ បន្ទាប់មក ត្រូវចុច Save Setting នោះ លោក អ្នកនិងទទួលបានអាស័យដ្ឋានថ្មី (URL) មួយទៀត។
សូមមើលរូប


នៅក្នុងSetting គ្នានោះផងដែរត្រង់ពាក្យថា Formatting ត្រង់ចំនុចនេះមានន័យថា សម្រាប់ អោយយើងកំណត់នូវទំព័រប្លក់របស់យើង ត្រង់ Show at most នេះបញ្ញាក់ថា នៅទំព័រដើម យើងចង់បង្ហាញតែមួយទំព័រប៉ុណ្ណោះ ដូច្នេះមានភាពងាយស្រួលណាស់សម្រាប់កំណត់ និង យើងមិនចង់បង្ហាញទំព័រខាងដើមច្រើននាំអោយរញ៉េរញៃដល់អ្នកទស្សនានោះ ហើយម៉្យាងវិញទៀតលោកអ្នកក៏អាចកំណត់ថ្ងៃខែ ពេលវេលា កំណត់ភាសាដែលចង់បាន និងមានជាច្រើនទៀតដែលទាមទារអោយលោកអ្នកកំណត់យក ត្រង់ Convert Line Breaks យើងត្រូវយក Yes ជានិច្ចដើម្បីអោយទំព័ររបស់លោកអ្នកមានលំដាប់លំដោយសម្រាប់បែកចែកនៅពេល ភា្ជប់ពីអត្ថបទណាមួយ ត្រង់ Show title file ត្រូវយក Yes ដែរដើម្បីបង្ហាញចំណងជើង ហើយពីរចំនុចខាងក្រោមទៀតយក Yes។ លោកអ្នក គ្រាន់តែចូលក្នុង Design បន្ទាប់មក setting រូចយកពាក្យថា Formatting លោកអ្នកនិងឃើញមាន ទម្រង់ដូចខាងលើ ដែលបានរៀបរាប់។

សូមមើលរូបខាងក្រោម



ឃើញថាការបង្កើតប្លក់នេះមានលក្ខណះងាយស្រួល ដែលបង្ហាញអោយយើងស្រាប់ៗ ដោយ គ្រាន់តែចុចចំនុចណាដែលយើងចង់ធ្វើការលើវា។ ហើយប្លក់នេះយើងដាក់អ្វីក៏ស្គាល់ដែល សសេរកូដអ្វីក៏បាន ដាក់រូបភាពក៏ងាយស្រួល ដាក់ស្លាយសូរក៏ស្រួល ដាក់រូបភាពដែលមាន ចលនា អាចដាក់ចម្រៀង វីដេអូ។ ជាសារះសំខាន់នោះលោកអ្នកត្រូវសសេរអត្ថបទអោយបាន ច្រើនដើម្បីអោយប្រិយមិត្តទាំងអស់ងាយស្រួលរកនូវអត្ថបទ។ តែចូរចងចាំថា កុំចម្លងអត្ថបទ ពីអ្នកដ៏ទៃទៀតអោយសោះ ពីព្រោះថាជាកម្មសិទ្ធរបស់គេ អ្វីដែលយើងត្រូវសសេរត្រូវជា គំនិតចេញពីខួរក្បាលយើង។ ម៉្យាងវិញទៀត ចំពោះរូបភាពវិញក៏មានសារះសំខាន់ណាស់ដែរ ដោយសារ រូបភាពធ្វើអោយប្លុករបស់យើងមានភាពទាក់ទាញដើម្បីអោយប្រិយមិត្តកម្សាន្ត អារម្មណ៏។ ជាពិសេសប្រសិនបើយើងមានរូបភាពកំប្លុកកំប្លែងទៀតនោះ រឹតតែអស្ចារ្យមួយ កម្រិតទៀត។ យ៉ាងណាមិញប្លក់មានសភាពទូលំទូលាយដូចតែវ៉ែបសាយដ៏ទៃទៀតដែរ ជាពិសេសអាស្រ័យទៅលើ អាស័យដ្ឋានខ្លីហើយងាយស្រួលគេស្វែងរក។ សព្វថ្ងៃនេះប្លក់ មានពាសពេញពិភពលោក អ្នកណាក៏មានដែរ សូម្បីតែសិស្សសាលាអនុវិទ្យាល័យក៏មានដែរ។ ពីព្រោះគ្មានអ្វីដែលគួរអោយស្មុគស្មាញនោះទេ គ្រាន់តែលោកអ្នកស្គាល់កន្លែងដាក់រូប
ភាពកន្លែងណាសម្រាប់សរេសអត្ថបទ កន្លែងណាសម្រាប់រក្សាទុក និងផ្សេងៗទៀត នោះជា ការស្រេច។

Read more...

របៀបសំពះរបស់ខ្មែរ

Read more...

ពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ

អត្ថបទចូលឆ្នាំថ្មីរបស់ខ្មែរ

បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីខ្មែរ ជាឈ្មោះនៃថ្ងៃឈប់សម្រាករបស់ប្រជា​ជនកម្ពុជា ដែលមាន
កិត្តិសព្ទ័ ថា​ ឆ្នាំថ្មី។ ចូលឆ្នាំ មានរយះពេល ៣ថ្ងៃ ដែលចាប់ពីថ្ងៃ ចូលឆ្នាំដែល
យើងហៅថា ថ្ងៃទី១ ។ ជារៀងរាល់ខែ មេសា ទី ១៣ ប៉ុន្តែពេលខ្លះ ទី១៤
ដែលរក្សាទុក នៅក្នុង ប្រតិទិន ចន្ទ័គតិ។ ប្រជាជនខ្មែរ រស់នៅប្រទេសដ៏ទៃបាន
ផ្លាស់ប្តូរ ថ្ងៃទី ដូច្នេះ ធើ្វពិធី នៅចុងសបា្ភហ៏។ ជាពេលវេលាមួយ នៃឆ្នាំ ជារដូវ
មួយដែលបញ្ជប់ចម្រូត។​ កសិករទាំងអស់ មានការសប្បយរីករាយនិងទទូលផល
ពីការច្រូតកាត់របស់ពួកគាត់និង សម្រាកមុនពេល រដូវវស្សាមកដល់។

ថ្ងៃទាំងបី នៃចូលឆ្នាំថ្មី

មហាសង្រ្កាន្ត

មហាចង្រ្កាន ក្លាយមកពី បាលីសំស្រ្កឹត មហា សង្រ្កានទី​ ដែលជាឈ្មោះ នៃថ្ងៃ
ចូលឆ្នាំដំបូង ។ ពាក្យថាចូលឆ្នាំ មានន័យថាបានបញ្ចប់ឆ្នាំចាស់ ផ្លាស់ចូលឆ្នាំថ្មី។
ប្រជាពលរដ្ឋរៀបចំតុបតែងនិង​​ រៀបចំភ្លឺទៀន និង​ អុចធូក ដើម្បីសុំសេចក្តីសុខ។
ញ្ញាតិសន្តាននៃ ក្រុមគ្រួសារ បានថ្វាយ​ សក្ការបូជា​ ដើម្បីសុំសេចក្តីសុខ ពីទេវតា
ដោយលត់ជង្គង់ និង​ ក្រាបថ្វាយបង្គំដោយខ្លួនគេចំនួនបីដង នៅពីមុខបដិមាករ ឬ
ព្រះពុទ្ធ។ សម្រាប់អោយមានសំណាងល្អ ប្រជាពលរដ្ឋបានលាងមុខមាត់របស់ពួក
គេ ជាមួយទឹកមុន នៅក្នុងពេលព្រឹក ជាមួយទ្រូងនៅពេលថ្ងៃត្រង់ និង ជាមួយ
ជើង ក្នុង ពេលល្ងាច ដែលមុនពេលពួកគេចូលទៅសម្រាក។

វ័នបត

វ័នបត គឺជា ឈ្មោះ របស់ថ្ងៃទីពីរ នៃពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី ។ប្រជាជន បានបរិចា្ចគ
នូវអំណោយបន្តិចបន្តួច ដើម្បីជួយទៅដល់ ជនក្រីក្រ អ្នកបម្រើ អ្នកដែលគ្មានផ្ទះ
សំបែង និង ជនក្រីក្រជាច្រើនទៀត​។ ក្រុមគ្រួរសារ​ យកចិត្តទុកដាក់ ទៅលើការ
ឧទិ្ទស ពិធីបុណ្យដើម្បីទៅដល់ ជីដូនជីតា ឬ អ្នកមានគុណរបស់ពួកគេ នៅឯវត្ត ។

ថ្ងៃឡើងស័ក

ថ្ងៃឡើងស័ក គឺជាឈ្មោះថ្ងៃចូលឆ្នាំទីបី នៃពិធីបុណ្យ ។ព្រះសង្ឃ បានលាងសំអាត
គឺថា ជូតសំអាតជាមួយនឹងរូបព្រះពុទ្ធចាស់ៗ ហើយ​ បាញ់ទឹកអប់អោយមានសោភ
ណ័ភាព ។ ការសំអាត ឬ​ រូបងូតទឹកអោយព្រះពុទ្ធ គឺជាសញ្ញាមួយដែល ទឹកនិងជា
តម្រូវការសម្រាប់ប្រភេទនៃរុក្ខជាតិ​ និង ការរស់នៅរបស់ប្រជាជន ។ ផងដែរ
នោះ តាមការគិត អាចជាប្រភេទ នៃអំពើដែល និងនាំយកទីឃាយភាព(មានអាយុ
វែង) មានសំណាងល្អកូនអាចគោរពទៅតាមនូវគោលបំណងដ៏ល្អរបស់ពួកគេនិង​
ផ្តល់នូវការទូន្មានល្អ សម្រាប់ថ្ងៃអនាគត។

ពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំប្រពៃណីជាតិ

នៅ​តាមវត្តអារាមមនុស្សបាន ពូនដីខ្សាច់ នូវបរិវេនវត្ត ។ពួកគេ ពូនជាគំនូកដ៏ធំ
មានកំពូលស្រួច នៃខ្សាច់ ឬ ធ្វើជាចំនុចកណ្តាល ដែលតំណាង សាគីយ៉ាមូណី
សាតយ៉ាស្ទូបផា នៅឯ តាវាធីមសា ដែលជាកន្លែង កេសារបស់ព្រះពុទ្ធ និង
បញ្ជរេតដែលត្រូវបានគេបញ្ចុះ ។ ស្ទូបផាដ៏ធំ គឺជា​ការព័ទ្ធជុំវិញ ដោយ​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​។ចូលឆ្នាំ
ខ្មែរ ជាពេលវេលាមួយ ដើម្បីរៀបចំ នូវនំនែក ។នំមួយក្នុងនំទាំងនេះ គឺ នំ ក្រ
ឡាននំនេះធ្វើឡើងដោយការចំហុយ ឬ ការដុត អង្ករ ដែលលាយជាមួយ
សណ្តែកឬ សណ្តែកបារំាង កោសដូសដាក់ និង ដាក់ទឹកខ្ទិសដូស។នៅពេល
ដែលយើងផ្សំ ឬ លាយគ្នាអោយសប់ហើយយើងដាក់ចូលក្នុង បំពង់ឬស្សី
ហើយនិងដុតវា។

ថ្ងៃ	ទេពធីតាមហាសង្រ្កាន	គ្រឿងអាភរណះ
ថ្ងៃអាទិត្យ	ទុង្សា សៀតផ្កាទទឹម	គឿ្រងប្រចាប់បទុមរាគ ភក្សា ហារផែ្លឧទុម្ពរ អាវុធស្តាំកងច័ក្រ ឆេ្វងសង័្ខពាហនៈគ្រុឌ
ថៃ្ងច័ន្ទ	គោរាគ សៀតផ្កាអង្គាបុស្ស	គឿ្រងប្រដាប់បុក្តា ភក្សា ហារប្រេង អាវុធស្តាំព្រះខ័ន ឆេ្វងឈើច្រត់ ពាហនៈខ្លា
ថៃ្ងអង្គារ	គោរាក្សសាសៀតផ្កាឈូក	គឿ្រងប្រដាប់មោរា ភក្សា ហារលោហិត អាវុធស្តាំត្រី សូល៍ឆេ្វងធ្នូ ពាហនៈអស្សតរ
ថៃ្ងពុធ	មណ្ឌា សៀតផ្កាចម្បា	គឿ្រងប្រដាប់ពិទូរ្យ ភក្សាហារ ទឹកដោះសិប្បី អាវុធស្តាំម្ជុល ឆេ្វងឈើច្រត់ ពាហនៈ លា
ថៃ្ងព្រហស្បតិ៏	កិរិណី សៀតផ្កាមណ្ឌា	គឿ្រងប្រដាប់មរកត ភក្សាហារ សណែ្តក ល្ង អាវុធស្តាំកងេ្វរ ឆេ្វងកាំភ្លើង ពាហនៈដំរី
ថៃ្ងសុក្រ	កិមិរា សៀតផ្កា ចង្កុលនី	គឿ្រងប្រដាប់បុស្សរាគម័ភក្សា ហារចេកណាំវ៉ា អាវុធស្តាំព្រះខ័ន ឆេ្វងពិណពាហនៈក្របី
ថៃ្ងសៅរ៏	មហោទរា សៀតផ្កាត្រកៀត	គឿ្រងប្រដាប់នីលវត័ន៍ ភក្សាហារសាច់ទ្រាយ អាវុធស្តាំកងចក្រ ឆេ្វងត្រីសូល៍ ពាហនៈក្ងោក

This page is creatingThank

ងាយស្រួលក្នុងការទំនាក់ទំនង

នាម                  :
គោតនាម              :
លេខសម្ងាត់​​​​            :
លេខសម្ងាត់ម្តងទៀត      :
អ៊ីមែល                :
Country              : 
Cambodia                          
Thia land                         
China                         
England                         
Germany
Spain
Vietnam
America
Japan
Singapore 

អ្នកចូលមកទីនេះ​ ក្នុងគោលបំណងអ្វី?
រកមេរៀន
ចូលមកលេងប៉ុណ្ណោះ
រកល្បែងសម្រាប់លេង
ច្រឡំដៃចុច
មានបំណងតែម្តង
រកបទចម្រៀងសម្រាប់ស្តាប់
សម្រាប់រកមិត្តភក្តិ

ពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំខែ្មរ
ខ្មែរនិយមចូលឆ្នាំថ្មីនៅខែចែត្រ តាមពិតខ្មែរចូលឆ្នាំជាពីរលើក ។ លើកទី ១ គិត
តាមដំណើរព្រះចន្ទ័ និង ការផ្លាស់ឈ្មោះសត្វប្រចាំឆ្នាំ។ ឈ្មោះសត្វប្រចាំឆ្នាំទាំង ១២ មាន
១ ឆ្នាំជូត នាមសត្វកណ្តុរ
២ ឆ្នាំឆ្លូវនាមសត្វគោ
៣ ឆ្នាំខាលនាមសត្វខ្លា
៤ ឆ្នាំថោះនាមសត្វទន្សាយ
៥ ឆ្នាំរោងនាមសត្វនាគ ឬ ពស់ធំ
៦ ឆ្នាំម្សាញ់នាមសត្វពស់ ឬពស់តូច
៧ ឆ្នំាមមីនាមសត្វសេះ
៨ ឆ្នាំវកនាមសត្វពពែ
៩ ឆ្នាំវកនាមសត្វស្វា
១០ ឆ្នំារកានាមសត្វមាន់
១១ ឆ្នាំចនាមសត្វឆ្កែ
១២ ឆ្នាំកុរនាមសត្វជ្រូក
ការចូលឆ្នាំត្រូវនៅក្នុងថ្ងៃទី១ ខែចែត្រ ។លើកទី២ គិតតាមដំណើរព្រះអាទិត្យ
ហើយដែល គេសម្គាល់ថាចូលឆ្នាំជាសាមញ្ញ ឬ របស់ពលរដ្ឋ។ ការចូលឆ្នាំនេះមិនសូវទៀងទាត់ ជួនកាលត្រូវលើថ្ងៃទី ១៣ ជួនកាលត្រូវលើថ្ងៃ
ខែមេសា ប៉ុន្តែច្រើនតែត្រូវលើថ្ងៃ ១៣ ជារឿយៗជាង។ នៅចន្លោះពេលពីរថ្ងៃ
ចូលឆ្នាំលើកទី១ នៅថ្ងៃចូលឆ្នាំលើលទី២ តែងតែមានពេលយូរ ឬ ឆាប់តាម
កាលះទេសះ។
សព្វថ្ងៃនេះ អ្នកស្រុកនិយមធ្វើបុណ្យចូលឆ្នាំជាឧឡារឹកតែនៅពេលចូលឆ្នំា គិត
តាមដំណើរព្រះអាទិត្យនេះ ហើយបុណ្យនេះត្រូវធ្វើចំនួន ៣ឬ ៤តាមការកំណត់
របស់ក្រុមហោរាសាស្ត្រ។
ប្រទេសខ្មែរយើងពីដដើម គឺពីត្រឹមសម័យក្រុងនគរធំឡើងទៅ ប្រើចន្ទគតិជាសំ
ខាន់ទើបបានដាក់លេខរៀងមិតសិរជាខែទី១ ហើយចូលឆ្នំាក្នុងខែនេះតាមដែល
មានកំណត់របស់បេសកជនចិនឈ្មោះជាវតាកួនដែលបានមកស្រុកខ្មែរក្នុង
គ្រិស្កសករាជ ១២៩៥ ដែលបានកត់ត្រាពីប្រវត្តិការណ៏ស្រុកខ្មែរមានសេចក្តីថា
ខ្មែរចូលឆ្នាំក្នុងទី១ ត្រូវនឹងខែទី១០ របស់ចិន។ ខែដែលថាត្រូវនឹងខែទី១០ របស់
ចិនគិតទៅឃើញត្រូវនឹងខែកតិ្តក (ទី១២) របស់ខ្មែរ បើថាត្រូវនឹងខែទី ១១ របស់
ចិននោះត្រូវចំជាង តែសេចក្តីពិតក៏មិនខុស ព្រោះពីដើមគេរាប់ពីថ្ងៃ១រោច ខែ
កត្តិកដល់ពេញបូណ៌មីខែមិគសិរ។ លុះពេលក្រោយមកប្រមាណពីពេលក្រោយ
ដែលផ្តើមប្រើចុល្លសករាជមក ទើបត្រឡប់ប្រើសុរិយគតិ ហើយកំណត់ចូលឆ្នាំ
ខែចែត្រ ។ ហើយកំណត់ព្រះអាទិត្យចូលកាន់មេសរាសី ដែលជាសាមញ្ញ
សង្រ្កាន គឺព្រះអាទិត្យដើរត្រង់ពីលើក្បាលសង្រ្កាន្តវិញ មិនយកតាមអាយន្ត
សង្រ្កាន្ត ដូចមុនកាលកំណត់តាមសាមញ្ញសង្រ្កាន្ត (សុរិយាគតិ)។
ឈ្មោះទេវធីតា មហាសង្រ្កាន្ត និង គ្រឿងអភរណះ ទំនាយតាមរម្រា ដូច
តទៅនេះ :
បើសង្រ្កានជាថ្ងៃអាទិត្យ ឈ្មោះ ទុង្សា សៀតផ្កាទទឹម គ្រឿងប្រចាប់ទុមរាគ
ភក្សាហារផ្លែឧទុម្តរ អាវុធស្តាំកងច័ក្រ ឆ្វេងសង្ខ័ពាហនះគ្រុឌ។
បើថ្ងៃច័ន្ទឈ្មោះ គោរាគ សៀតផ្កាអង្គាបុស្ស គ្រឿងប្រដាប់បុក្តា ភក្សាហារ
ប្រេង អវុធស្តាំព្រះខ័ន ឆ្វេងឈើច្រត់ ពាហនះខ្លា។
បើថ្ងៃអង្គារ ឈ្មោះ គោរាក្សសា សៀតផ្កាឈូក គ្រឿងប្រដាបមោរា ភក្សាហារលោហិត អាវុធស្តាំត្រីសូល៏ ឆ្វេងធ្នូ ពាហនះអស្សតរ។
បើថ្ងៃពុធ ឈ្មោះមណ្ឌា សៀតផ្កាចម្បា គ្រឿងប្រដាប់ពិទូរ្យ ភក្សហារទឹក
ដោះសិប្បី អាវុធស្តាំម្ជុល ឆ្វេងឈើច្រត់ ពាហនះលា។
បើថ្ងៃព្រហស្បត្តិ៏ ឈ្មោះ កិរិណី សៀតផ្កាមណ្ឌា គ្រឿងប្រដាប់មរកត ភក្សា
ហារសណ្តែក ល្ង អាវុធស្តាំកង្វេរ ឆ្វេងកាំភ្លើង ពាហនះ ដំរី។
បើថ្ងៃសុក្រ ឈ្មោះ កិមិរា សៀតផ្កាចង្កុលនី គ្រឿងប្រដាប់បុស្សរាគម័ ភក្សា
ហារចេកណាំវ៉ា អាវុធស្តាំព្រះខ័ន ឆ្វេងពិណ ណាហនះ ក្របី។
បើថ្ងៃសៅរ៏ ឈ្មោះមហោទរា សៀតផ្កាត្រកៀត គ្រឿងប្រដាប់នីលវត័ន៏
ភក្សាហារសាច់ទ្រាយ អាវុធស្តាំកងចក្រ ឆ្វេងត្រីសូល៏ពាហនះក្ងោក។
ក. ទំនៀមចូលឆ្នាំ
ទំនៀមពិធីចូលឆ្នាំប្រព្រឹត្តទៅចំនួន ៣ថ្ងៃ។ ថ្ងៃដំបូងជាថ្ងៃមហាសង្ក្រាន្ត ថ្ងៃទី២
ជាថ្ងៃវណបត ថ្ងៃទី៣ ជាថ្ងៃឡើងស័ក។ ឯការកំណត់ខែ ថ្ងៃ ម៉ោង នាទីដែលឆ្នាំ
ចាស់ត្រូវផុតកំណត់ ហើយទេព្តាឆ្នាំថ្មីត្រូវចុះមកទទួលតំណែងពីទេព្តាឆ្នាំចាស់
នោះ គេអាចដឹងបានយ៉ាងទៀតទាត់ ដោយអាស្រ័យតាមក្បួនហោរាសាស្រ្តបែប
បុរាណគឺក្បួនមហាសង្ក្រាន្តនេះឯង។
តើថ្ងៃចូលឆ្នាំថ្មីរបស់ខ្មែរយើងត្រូវលើខែណា? ថ្ងៃណា? ចាប់ពីត្រឹមសម័យក្រុង
នគរធំឡើងទៅខ្មែរយើងប្រើចន្ទគតិ (វិធីដើរនៃ ព្រះចន្ទ) ទើបកំណត់យកខែមិត
សិរជាខែចូលឆ្នាំ ហើយជាខែទី១ ខែកក្តិក ជាខែទី១២ ។
លុះក្រោយមកទើបគេនិយមប្រើសុរិតគតិ (វិធីដើរនៃព្រះអាទិត្យ) ជាសំខាន់វិញ
ហើយកំណត់ចូលឆ្នាំក្នុងខែចែត្រ (ខែទី៥) ដែលជាឆ្នាំកំណត់ព្រះអាទិត្យចូល
កាន់មេរាសី ហើយថ្ងៃចូលឆ្នាំរមែងត្រូវលើថ្ងៃទី ១៣ នៃខែមេសា (ចែត្រ) រៀង
រាល់ឆ្នាំ ប៉ុន្តែយូរៗ ទៅមានភ្លាត់ម្តងៗ ចូលឆ្នាំក្នុងថ្ងៃទី១៤ ក៏មានខ្លះដែរ។ មហាសង្រ្កាន្ត ដែលប្រើរបៀបគន់គូរតាមសុរិយគតិមានឈ្មោះថា(សាមញ្ញសង្រ្កាន្ត) (ព្រះអាទិត្យដើរត្រង់លើក្បាលជាសង្រ្កាន្ត) ។មហាសង្រ្កាន
ដែលប្រើរបៀបគន់គូរតាមចន្ទគតិហៅថា (អាយន្ត សង្រ្កាន្ត) (ពេលដែលព្រះ
អាទិត្យដើរបញ្ឈៀងមិនត្រង់ពីលើ)។
គេនៅប្រើចន្ទគតិអែបគ្នា និង សុរិតគតិដែរ ព្រោះចន្ទគតិមានទំនាក់ទំនងនឹងពុទ្ធ
ប្បញ្ញត្តិច្រើន។ ចំណែកឯថ្ងៃចូលឆ្នាំតាមចន្ទគតិមិនបានទៀងទាត់ជាថ្ងៃណាមួយ
ទេ ជួនកាលចូលឆ្នាំក្នុងវេលាខ្ទើត ជួនកាលទៀតក្នុងវេលារនោចទៅវិញ។ ប៉ុន្តែ
ក្នុងរវាង ១ខែគឺមិនមុនថ្ងៃ ៤កើត ខែចែត្រ និងមិនហួសថ្ងៃ ៤កើត ខែពិសាខទេ
ដូចនេះសង្ក្រាន្តខ្លះធ្លាក់ទៅក្នុងខែពិសាខក៏មាន។
ចំពោះពិធីផ្សេងៗខ្មែរយើងមានរៀនចំតាមប្រពៃណីដូចតទៅ នៅពេលមុនចូល
ឆ្នាំគេនាំគ្នាប្រុងប្រៀប រកស្បៀងអាហារ សំអាតផ្ទះសម្បែង រែកទឹកដាក់ពាង
រកអុសទុកកាត់សម្លៀកបំពាក់ថ្មីៗជាដើម។
ថ្ងៃចូលឆ្នាំមកដល់គេរៀបគ្រឿងសក្ការះបូជាសម្រាប់ទទួលទេវតាថ្មីមាន បាយ
សីមួយគូ សា្លធម៌១គូ ធូប៥ ទៀន៥ ទឹកអប់១គូ សា្ល៥ ម្លូ៥ បារី៥ ផ្កា លាជ ទឹកមួយ ផ្តិល និង ភេសជ្ជះ នំនែក ផ្លែឈើ គ្រប់មុខ។ ចំណែកផ្ទះ សម្បែង គេ
តុបតែងរំលេច ដោយអំពូលអគិ្គសនីខ្សែតូចៗចម្រុះពណ៏ ឬ ចង្កៀងគោម គ្រប់
ពណ៏សម្រាប់ទទួលទេព្តាថ្មី។
លុះដល់វេលាកំណត់ទេព្តាថ្មីចុះមកហើយ គេនាំកូនចៅអង្គុយជុំគ្នា នៅជិតកន្លែង
រៀបគ្រឿងសក្ការះនោះ ហើយអុជទៀន ធូប បាញ់ទឹកអប់បន់ស្រន់សុំសេចក្តីសុខចម្រើនគ្រប់ប្រការពីទេព្តាថ្មី។
ល្បែងឈូង


ល្បែងឈូងជាល្បែងប្រជាប្រិយរបស់ខ្មែរ ដែលមានប្រជាប្រិយភាពណាស់ ក្នុងចំណោមល្បែងប្រជាប្រិយរនស់ខ្មែរដែលគេនិយមលេង ក្នុងឪកាសបុណ្យចូលឆ្នំាថ្មី ។
ពេលនោះហើយដែលគេសង្កេតឃើញក្នុងស្រទាប់យុវវ័យពេញទៅដោយ
សម្រស់ធម្មជាតិ
ដូចជាផ្កាកំពុងរីក ពោរពេញដោយសម្លៀកបំពាក់ចម្រុះពណ៏ដែលគេបានផ្ចិតផ្ចង់ជម្រើស
សម្រាប់មកបង្អួតគ្នា។ ពាក្យសម្តីច្រៀងតាមបែបបទ ប្រកបដោយលក្ខណះទំយើ មានពាក្យ
កែវព្រលឹង មាសបង ប្រុសស្ងួន ដែលជាគន្លឹះទាក់ទាញចិត្តរវាងស្រី និង ប្រុសឪ្យស្ថិតក្នុង
ភាពផ្អែមត្រជាក់។ ពេលលេងគេចែកគ្នាជាពីរពួក ប្រុសមួយពួក និងស្រីមួយពួក ឬ ក៏ចម្រុះ
គ្នាក៏បាន។ ក្នុងមួយពួកៗ មានគ្នាពី ១០នាក់ ឬ ២០ នាក់ឡើងទៅ ដោយឈរជាជួរទល់មុខ
គ្នាឃ្លាតពីគ្នាប្រមាណ ៨ ឬ ១០ម៉ែត្រ។
ប្រភព
តាមរឿងនាលិនិកាជាតកនិទានថា
មានឥសីមួយមានម្តាយជាក្តាន់ញី ឪពុកជាព្រាហ្មណ៏។ ឥសីនោះមានមហិទិ្ធឬទិ្ធខ្លាំងណាស់
អាចធ្វើឪ្យនគរកាសីកើតគ្រោះរាំងស្ងួតបាន។ ទោះបីស្តេចនៃនគរនោះខំបួងសួងយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏គ្មានភ្លៀងធ្លាក់ដែរ។ ពេលមួយនោះ
សក្កទេវរាជ (ព្រះឥន្ទ) បានមកសណិ្ធតប្រាប់សេ្តចនោះថា បើចង់មាន ភ្លៀងត្រូវ ធ្វើឪ្យ ឥសីនោះអស់មហិទិ្ធឬទិ្ធ ដោយបញ្ជូនក្សត្រីព្រះអង្គព្រនាមនាលិនិកាទៅលួងលោម។ ពេលដែលក្សត្រី ទៅដល់អាស្រមនោះ ព្រះនាងបានយកឈូងលេងកម្សាន្តជាមួយភី
លៀង។ ពេលត្រឡប់មកដល់អាស្រម ឥសីបានប្រទះឃើញក៏ ចាប់ចិត្តសេ្នហា ក្រោយមក
ក៏មានភ្លៀងធ្លាក់ធម្មតាវិញដល់ព្រះនគររបស់ព្រះនាង។
ល្បែងឈូងនេះអាចធ្វើអោយមានសេចក្តីត្រេកត្រអាល និង ជារឿងស្រវឹងខាងផ្លូវ
តណ្ហារបស់ស្រី្ត ដែលអាចលួងលោមចិត្តបុរស។ នៅប្រទេសក្លឹងខាងត្បូង ជំនាន់ដើមមុន
នឹងរៀបការយកគ្នាជាប្តីប្រពន្ធ គេត្រូវនាំគ្នាលេងឈូងរៀងរាល់យប់ ហើយស្រីៗជាអ្នក
ច្រៀង។ ទំនៀមទំលាប់ នេះបានក្លាយទៅជាប្រពៃណីនៃការលេងកម្សាន្ត ដោយច្រៀង
ឆ្លងឆ្លើយគ្នារវាងប្រុស និង ស្រី ឬ ច្រៀងជាគូៗក្នុងពិធីផ្សេងៗតរៀងមក នេះប្រហែល
ជាត្រូវទទួលឥទិ្ធពលពីអារ្យធម៌ក្លឹងតរៀងមក។
របៀបលេង
ក . សម្ភារះ គេយកក្រមា ឬ កន្សែង ឬ ស្រទនចេកមកមូរឆ្នូលឪ្យមូល ចងរឹតឪ្យតឹង
ណែនល្មមមានទំហំប៉ុនលលាដ៏ដូង ហើយទុកកន្ទុយ បន្ទិច ហៅថា ឈូងសម្រាប់កាន់
បោះ ឬ ចោលទៅមករកគ្នា។
ខ . ប្រភេទឈូង : ឈូងមានពីរប្រភេទ គឺឈូងច្រៀងនិង ឈូងលោះ។
១ . ឈូង : មុនដំបូងពួកខាងប្រុសបោះឈូងទៅអោយពួកខាងស្រី ពូកខាងស្រី
ប្រុងចាប់កុំអោយធ្លាក់ដល់ដី បើធ្លាក់ដល់ដីគេចាត់ទុកថាស្អុយ។ ហើយគេចាប់ផ្តើមបោះ
អោយខាងប្រុសវិញ ពួកខាងប្រុសប្រុងចាប់ឈូងកុំអោយធ្លាក់ដល់ដី។ កាលចាប់បាន
ហើយ គេក៏បានចោលសំដៅទៅពួកខាងស្រី ពិសេសនាងណាដែលខ្លួនពេញចិត្ត បើ
ចោលខុស គេចាត់ទុកថាស្អុយ រួចផ្តើមសារជាថ្មី បើចោលត្រូវស្រីណាហើយ ស្រីនោះ
ត្រូវច្រៀងរាំយកឈូងទៅជូនខាងប្រុស (ហៅថាច្រៀងរាំជូនឈូង) ។ របៀបច្រៀងរាំនេះ
មា្នក់កាន់ឈូងនាំមុខ ម្នាក់ដៃទទេរាំតាមក្រោយ ហើយច្រៀងជាទំនុកថា : (ប្អូនចាប់ឈូង
បាន ឈួងបែកជាបួន ព្រលឹងប្រុសស្ងួនទទួលឈួងទៅ) ពួកខាងស្រីៗទាំងអស់នោះ
បន្ទរថា :( ឪកែវណា កែវពិអា ឪណាកែវអើញ អឺអឺងអើយ ) ។រូចហើយហុចឈួងទៅឪ្យ
ពួកប្រុសៗទទួលហើយ ក៏ចាប់ផ្តើមបោះទៅអោយពួកស្រីៗវិញ។



ល្បែងទាញព្រ័ត្រ
ល្បែងទាញព្រ័ត្រ ជាល្បែងកំសាន្តសប្បាយរបស់យុវជន យុវនារីយើងទាំងប្រុស
ទាំងស្រី។ គេលេងល្បែងនេះ ដោយប្រើកម្លាំងកាយជាសំខាន់ ហើយលេងនៅរដូវចូលឆ្នាំ
និង នៅពេលពិធីបុណ្យផ្សេងៗទៀត ដូចជា អកអំបុក សំពះព្រះខែជាដើម។ ទីកន្លែងគេ
និយមលែង នៅក្នុងវត្ត ព្រោះមានទីធ្លា ធំទូលាយ ងាយស្រួល ក្នុងការលេង តែគេក៏អាចលេង
តាមភូមិ បានដែរ អោយតែភូមិនោះមានមនុស្សផ្តុំគ្នាច្រើន ហើយល្មមមានទីវាលអាចលេង
បាន។ គេច្រើនលេងនៅពេលថ្ងៃ ឬ យប់ក្រោមពន្លឺព្រះចន្ទ័។
ប្រភព
តាមរឿងនិទី១
ល្បែងទាញព្រ័ត្រមានដើមកំណើតដំបូងមកពីពួកយក្ស និងពួកទេវតាប្រណាំងកម្លំាងត្មា។ មានកាលថ្ងៃមួយនោះ ពួកយក្សច្រណែននឹងពួកទេវតាថា ពួកនេះគ្មានមហិទ្ធិឬទ្ធីខ្លាំងពូកែ ជាងពួកយើងទេ ប៉ុន្តែបែរជាពួកនេះមានកម្លំាងខ្លំាងជាងពួកយើងជាយក្ស នេះដោយសាតែ ព្រះឥសូរទ្រង់ប្រោសប្រាណ តែបើល្បងកម្លាំងគ្នា មុខជាពួកនេះចាញ់យើងមិនខាន។ ពួកទេវ តា ឮក៏អៀនខ្មាស នាំគ្នានិយាយដាក់យក្សវិញថា “ យើងមិនខ្លាចទេមាឌប៉ុនយក្សនោះ បើចង់ ប្រកួតគ្នាយើងក៏មិនខ្លាំដែរ លើកលែងតែប្រើយុទ្ធវិធី” ។ ពួកយក្ស និងពួកទេវតាក៏ព្រមព្រៀង គ្នាយកវិធីទាញព្រ័ត្រនេះ ដើម្បីល្បងកម្លំាងគ្នាថា បើពួកយក្សឈ្នះពួកទេវតា ពួកយក្សត្រូវ បានឋានះខ្ពស់ជាង ទោះបីត្រូវ ចូលគាល់ព្រះឥសូរក្តី នៅទីប្រជុំដ៏ទៃក្តី ត្រូវពួកយក្សបានទីអង្គុយខ្ពស់ជាងទេវតាជាដរាប។ កាលបើព្រមព្រៀងគ្នាហើយ កំណត់ពេល វេលា និងទាញព្រ័ត្រក្នុងថ្ងៃស្អែក ពួកទេវតាចេះតែដើរស្រចុះស្រឡើង ជាពួកៗ នៅមុខព្រះ លានព្រះឥសូរ។ គាប់ជួនពេលនោះស្តេចពាលីបានទ្រង់ជា្របទ្រង់តា្រស់ប្រាប់ឧបាយថា “ឪ្យយកនាគធ្វើជាព្រ័ត្រ ហើយពួកទេវតាទាញខាងក្បាល ឯពួកយក្សទាញខាងកន្ទុយ ដល់ពេលទាញ ឪ្យទេវតាមួយអង្កយកម្រាមដៃចុចត្រង់ផ្ចិតនាគៗ នឹងរសើបហើយវាត់កន្ទុយ ឪ្យរបូតពីដៃយក្ស ស្ទុះទៅខាងទេវតា ទេវតាមុខនឹងជាឈ្នះមិនខាន” ។ ដល់ពេលទាញ ទេវតា សុំនៅខាងក្បាល យក្សក៏ព្រមលុះទាញទៅទេវតាឈ្នះពួកយក្សមែន។ ហើយមានភស្តុតាង
ជាក់ស្តែងរូបចម្លាក់នៅជញ្ជាំងប្រាសាទអង្គវត្តរូបនាគមួយសន្លឹងយ៉ាងវែង ខាងក្បាលសុទ្ធតែពួកទេវតា ឯខាងកន្ទុយសុទ្ធតែពួកយក្សប្រជែងគ្នា
ទាញរបៀបដូចទាញព្រ័ត្រសព្វថ្ងៃនេះសុទ្ធសាទ។
រឿងនិទានទី២
រឿងនេះដំណាលថា ពួកយក្សនិងពួកអាទិទេពបបួលគ្នាកូរសមុទ្រឪ្យខះ ដើម្បីយកទឹកអម្រឹត (អមតះ) ផឹកកុំឪ្យស្លាប់។ ដោយយកនាគ ឈ្មោះ វាសូគី ធ្វើជាខ្សែសម្រាប់ទាញបង្វិលភ្នំ ចំណែកព្រះនារាយណ៏ បានកាឡាខ្លូនធ្វើជាអណ្តើកកធ៌មះ ជួយធ្វើជាកំណល់ទ្រភ្នំឈ្មោះ មន្តរះ។ ហើយពួកអាទិទេញកាន់នៅក្បាលនាគ ចំណែកពួកអសុរះកាន់នៅកន្ទុយនាគ ។ នៅពេលបង្វិលបានធ្វើឪ្យនាគពុល ហើយកែរចេញ ចំហាយពីសពណ៏ខ្មៅផ្ទុកដោយអណ្តាត ភ្លើងពីក្នុងមាត់មក ពេលនោះក៏បង្គហេតុឪ្យកើតបានភ្លៀង នៅខាងពួកអាទេទេព។ នេះជាកណីដែលមានល្បែងទាញព្រ័ត្រមកដល់សព្វថ្ងៃយើងនេះ។



ល្បែងអង្គញ់
ល្បែងអង្គញ់ គឺអោយឈ្មោះទៅតាមវត្ថុគេលេង គឺផ្លែអង្គញ់ដែលក្រៀម
ស្ងួត។ ល្បែងនេះគឺលេងបានទាំងប្រុសទាំងស្រី ទាំងចាស់ទាំងក្មេង នៅពេល
ថ្ងៃ ឬ ពេលយប់ខែភ្លែនារដូវចូលឆ្នាំ។ ល្បែងនេះគេលេងបានតាំងពីមានគ្នាពីរ
នាក់ឡើងទៅដល់ដប់នាក់។ បើគេគិតនិយមកោយកែងទេ គឺគេដាំ ៣ បោះ៣
តែបើគ្នាច្រើនគែដាំ៥ ប៉ុន្តែគេមិនអោយតិច ឬ ច្រើនជាងនេះទេ។ គេចែកគ្នា
ជាពីរពួកមានចំនួនស្មើគ្នា ស្រីមា្ខងប្រុសមា្ខង ឬ ចម្រុះគ្នាក៏បាន។
របៀបលេង
ប្រដាប់ប្រដាលេង
មាន (កោយ) ចែកជាពីរហៅថា (កោយដាំ) និង (កោយបោះ) ។ កោយមួយផ្នែក
មានចំនួន ៣ ឬ ៥ គឺថាបើដាំកោយ ៣បោះ ក៏៣ ដែរ បើដាំកោយ ៥ បោះក៏៥ដែរ
។ ដែលថាកោយដាំគឺជាកោយដែលគេដាំភ្ជាប់ទៅនឹងដីកន្លែងចេញពីកោយ
កណ្តាលមួយគេហៅថា (មេកោ្លង ឬ កន្លោង) មូយឬពីរខាងស្តាំ មួយឬពីរខាង
ឆ្វេង មានសណ្ឋានដូចក្អែកទឹកហើរជាមេខ្យល់នាំមុខ (ត្រីកោណ)។ រីឯ កោយ
បោះគឺជាកោយទាំងឡាយដែលគេកាន់បោះ។ ត្រង់រណ្តៅតូចៗដែលគេឆ្លៀលដី
ដាំកោយ ហៅថា (រន្ធឬ រន្ធកោយ)។ គេកំណត់កន្លែងមួយពីមុខកោយដាំប្រមាណ ៣ ឬ ៤ ម៉ែត្រសន្មតហៅថា (ទី)
គឺជាកន្លែងដែលគេឈរបោះ។
ការលេង
អ្នកឡើងបោះមុនសម្រេចលើការព្រមព្រៀងគ្នា ជាធម្មតាគេតែងអោយអ្នក
ខ្សោយបោះមុន។ ឯការចាញ់ឈ្នះ អស្រ័យលើអ្នកណាបោះត្រូវកោយដាំចប់
សព្វគ្រប់មុនគេ គឺគ្រប់បែបថ្នាក់ ។ល្បែងនេះមានលក្ខខណ្ឌ បើធ្វើខុសបទ
វិន័យ និង ត្រូវទទួលពិន័យភ្លាមៗ។ លក្ខខណ្ឌទាំងនេះមាន បោះ
1. បោះ(កាន់បោះពីទីតម្រង់ទៅកោយ)
2. ស៊ីគោល(ដាក់លើក្បាលជង្គង់ យកមា្រមដៃបាញ់)
3. ស៊ីប៉ារ៉េត(ដាក់ផ្ទាល់នឹងដី យកម្រាមដៃបាញ់)
4. ត្រកង (ប្រមៀលអង្គញ់ពីទី)
5. ចាក់ខ្នែក ឬ ខ្ទាក់ខ្ទែក( ដាក់អង្គញ់លើខ្ទងជើង ឈានបីជំហាន)
6. បោះជោះ(បោះសម្រេចជាចុងក្រោយចំផុត)
របៀបលេងក្នុងសង្កាត់នីមួយៗ
ថា្នក់ទី១ បោះ
អ្នកដែលត្រូវឡើងបោះ គេបោះតម្រង់ទៅកោយដាំណាមួយ កាលបើបោះទៅ
ត្រូវកោយដំាហើយ កោយនោះខ្ទាតចេញពីរន្ធ ហើយកោយនោះទៅជំនួសក្នុង
រន្ធកោយដាំ អ្នកដាំទះកោយនោះកប់ថែមទៀត បែបនេះគេហៅថា(ស្អុយ)។
បើបោះត្រូវកោយណាមួយហើយដល់បោះកោយមួយទៀតទៅត្រូវកោយដដែល
គេហៅថា (ម៉ាយ)។
អ្នកបោះប្រព្រឹត្តខុសវិន័យទាំងនេះ អ្នកបោះត្រូវទៅដាំ អ្នកដាំត្រូវទៅបោះវិញ។
កាលបើបោះត្រូវកោយដែលដួលអស់ហើយ នោះគេត្រូវចាប់បន្តទៅធ្វើស៊ី
គោលទៀត។

Read more...

ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ក្រុមសិស្សានុសិស្សនៃសាលា

បច្ចេកទេសដុនបូស្កូខេត្តព្រះសីហនុទៅកំពង់ផែស្វយ័តខេត្តព្រះសីហនុ
លោកកឪពុក យូជីន តំណាងអោយសាលាបច្ចេកទេសដុនបូស្កូ និងលោក ក្រូចជានាយក សាលា និងលោកគ្រូអ្នកគ្រូមួយចំនួនទៀតបាននាំសិស្សានុសិស្សមួយក្រុមធំដើម្បីទស្សន កិច្ចនៅកំពង់ផែស្វយ័តខេត្តព្រះសីហនុ កាលពីថ្ងៃច័ន្ទ ទី២៨ ខែមិនា ឆ្នាំ២០១១ នៅវេលា ម៉ោង២:៣០ នាទីរសៀល។

សិស្សានុសិស្សទាំអស់មានចំនួនប្រហែល ២០០នាក់ជាដែល មកពីផ្នែកដូចជា ផ្នែកលេខាធិការ ផ្នែកទំនាក់ទំនងសង្គម ផ្នែកយន្តសាស្រ្តទូទៅ ផ្នែកយន្តសាស្រ្តរថយន្ត និងផ្នែកអគ្គិសនី។ ក្នុងនោះផងដែល ការធ្វើទស្សនកិច្ចនោះមាន គោលបំណងដើម្បីអោយសិស្សទាំងអស់ស្វែងយល់អំពីដំណើរការនៃកំពង់ផែ លំនំាចេញ លំនាំចូល ការវិវឌ្ឍន៏ ការមានបម្រែបម្រូល និងអ្វីជាច្រើនទៀត។ នៅពេលនោះ លោក មាស សុវណ្ណា ដែលមានមុខងារជាអ្នកកាន់ផ្នែកផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម នៅកំពង់ផែ។ គាត់ ក៏បានរៀបរាប់អំពីកំពង់ផែទៅដល់សិស្សានុសិស្សទាំងអស់ថា កំពង់ផែនេះមានឈ្មោះ ប្រែប្រូលច្រើនណាស់ដែលការប្រែប្រូលនេះអាស្រ័យទៅលើខាងនយោបាយ។ ចំពោះការ កសាងវិញ មានប្រាំដំណាក់កាល ដូចជា
១ ការកសាងផែស្ពាន (ដែលគេហៅថា ផែចាស់)
កសាងនៅឆ្នាំ ១៩៥៦ ហើយកសាងរូចរាល់ បើកអោយដំណើរនៅឆ្នាំ ១៩៥៩
ហើយមានប្រវែងបណ្តោយ ១៥០ម៉ែត្រ និងទទឹងប្រវែង ១១ម៉ែត្រ ចំពោះការកសាងនេះវិញ ចំណាយទឹកប្រាក់អស់ ៣២០លានរៀលដែលគិតជាប្រាក់ប្រង់អស់ ៣២២លានប្រង់។ កាប៉ាលអាចចុះចតក្នុងពេលតែមួយបាន។ នៅក្នុងនោះផងដែរ ក៏បានកសាងនូវឃ្លាំង សម្រាប់ស្តុបទុកនូវទំនិញគ្រប់យ៉ាង។ ឃ្លាំងមានចំនួនពីរ មានប្រវែង បណ្តោយ១២០ម៉ែត្រ ទទឹង៥០ម៉ែត្រ កំពស់ ៩ម៉ែត្រ និងអាចផ្ទុកទំនិញទាំងអស់ចំនូន ១៤លានតោន។
២ ការកសាងកំពង់ផែថ្មី
កសាងនៅឆ្នាំ ១៩៦៧ ហើយកសាងរួចរាល់បើកអោយដំណើរការនៅឆ្នាំ ១៩៧០។ ចំពោះ ផែនេះវិញមានលក្ខណះខុសប្លែកពីគេ ដោយសារតែកំពង់ផែនេះធ្វើនូវនឹងដីផ្ទាល់ដែល ចំណាយទឹកប្រាក់អស់ ១៩៣លានរៀល មានជម្រៅ ១០ម៉ែត្រ។ ហើយនាវា កាប៉ាល អាចចុះចតក្នុងពេលតែមួយបានបីគ្រឿង។ កសាងឃ្លាំងចំនួនបីខ្នងទៀត (សូមបព្ជាក់ថាទំហំឃ្លាំងទាំងអស់ដូចគ្នាទាំងអាស់)។
៣ កសាងផែទីលានកុងទីន័រ
កសាងនៅឆ្នាំ ២០០២ ហើយសម្រេចអោយបើកជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ ២០០៧ មានផ្ទៃដី ៦,៤ ហិតា ជម្រៅទឹក១០,៥ម៉ែត្រ សរុបទឹកប្រាក់អស់ ១០០លានដុឡា ដែលបានកម្ជីពីប្រទេស ជប៉ុន។
៤ កសាងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស
មានទំហំដីប្រហែលជាង ៧០ហិតា ដែលអាចកសាងរោងចក្របាន ១០០រោងចក្រ។
៥ កសាងទីធ្លាដាក់កំទេចឈី
ចំពោះផ្នែកការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាល
លោក មាស សុវណ្ណា ក៏បានរៀបរាប់បន្ថែមទៀតថា កាលពីមុន កំពង់ផែនេះ ជាសហគ្រាសរបស់រដ្ឋ ហើយបានក្លាយទៅជាសហគ្រាសស្វយ័ត ក្រោយអនុក្រិតលេខ៥០។ មានក្រសួងមួយចំនូនមកសហការដូចជា ក្រសួង សេដ្ឋកិច្ច និង ហេរិញ្ញវត្ថុ និង ក្រសួង សាធារណការដឹកជញ្ជូន។ អ្នកដឹកនាំមាន
១ នាយកកំពង់ផែ
២ ប្រធាននិយោកជិក
៣ អាជ្ញាធព្រះសីហនុ
៤ ក្រសូងសាធារណការដឹកជញ្ជូន
៥ ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និង ហេរិញ្ញវត្ថុ
និងមាន១១នាយកដ្ឋានផងដែរ។
មានសមាជិកទាំងអស់ចំនួន ១១៤០នាកជាង ដែលបែងចែកចេញជា បីប្រភេទកម្លាំង ដូចជា
១ កម្លាំងផលិតផ្ទាល់
២ កម្លាំងពាក់កណ្តាលផ្ទាល់
៣ កម្លាំងប្រយោង
សូមបញ្ជាក់ថា កម្លាំង១ និង កម្លាំងទី២ គេអោយឈ្មោះថា អាជីវកម្ម និងកម្លាំងទី៣គេអោយឈ្មោះថា រដ្ឋបាល។


ចំពោះវេនធ្វើការវិញ មានបីវេន ដូចជា
ម៉ោង ៨ព្រឹក ទៅ ៦ ល្ងាច វេនទី១
ម៉ោង ៦ ទៅ ១២ យប់ វេនទី២
ម៉ោង ១២ ទៅ ៨ព្រឹកវិញ វេនទី៣
អាជីវកម្មវិញ
កំពង់ផែជាសហគ្រាសសេវាកម្ម ហើយមុខពេលកាប៉ាលចូលត្រូវប្រាប់ទៅដល់ខាងកំពង់ផែ មុន១សប្តាហ៏ដើម្បីត្រៀមនិង ធ្វើសុំបែបបទផ្សេងៗ។ នៅពេលកាប៉ាលមកដល់ ត្រូវរង់ចាំ ចម្ងាយ៤គីឡូម៉ែត្រពីផែ។
ចំណូលពិសេស បានមកពី
នាវាចុះចត ទំនិញរង់ចាំ និង ការប្រើប្រាស់ផ្លូវកំពង់ផែ។
សិស្សនុសិស្សទាំងអស់បានធ្វើដំណើរទស្សនកិច្ចយ៉ាងសប្បាយរីករាយបំផុត។
នៅម៉ោង ៤: ៣០នាទី សិស្សនុសិស្ស លោកពុក លោកគ្រូ អ្នកទាំងអស់បានចាក់ចេញពី កពង់ផែវិញ។














រូបភាពដោយលោក រដ្ឋា

Read more...

ពឥមានទាន់ហេតុការណ៏
មានរញ្ជូយដីនៅប្រទេស ឈីលី

      កាលពីម៉ោង​ ៣:៣៤:១៧ វិនាទី​​   ថ្ងៃសៅរ៍​ ទី១៧​ ខែ កុម្ភះ មាន
រញ្ជួយដ៏ខាំ្លង​ មួយ នៅប្រទេស ឈីលី មាន ៨.៨ រិចទ័រ បានកើតឡើង៩០
គីឡូម៉ែត្រ ខាងជើងនៃទីក្រុង​ ខុនសិតសិន​ ។ ការរញួយដី មានរយះពេល 
១នាទី កន្លះវិនាទី ,នេះបើយោងទៅតាមសំដីរាយការណ៏ , គឺជាព្រឹត្តិការណ៏
ដ៏ខ្លាំងមួយនៅក្នុង​ សម័យបច្ចុប្បន្ននេះ ។ ការអភិវឌ្ឍន៏ និង​ការរៀបចំ ដ៏សំ
ខាន់បំផុត នៃប្រទេសឈីលី សម្រាប់ប្រភេទព្រឹត្តឹការណ៏ធម្មជាតិ  គឺការជួយ
សង្រោះប្រទេស អោយចាកចេញពីវិនាសកម្មដ៏ខាំ្លងបំផុត ដូចជាវាបានកើត
ឡើង នៅប្រទេស ហៃទីមួយខែកន្លងមក ផងដែរនោះការរំញ្ជួយដី ទៅដល់
ប្រជាជនឈីលី ខ្លាំងជាង ៥០០ដងកាលពីមុន ។​ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ 
ការខូចខាត​ និងជនរងគ្រោះ នៅតែ មានការព្រួយបារម្ភ ។​ មនុស្ស ៧០៨
នាក់ ត្រូវបានស្លាប់ នេះបើតាមរាយការណ៏ដោយពីប្រភពរដ្ឋមន្រ្តី ។
     ស្រទាប់នៃ ការរំញ្ជួយដី គឺនៅក្នុងតំបន់ ប៊ីអូ ប៊ីអូ  
ក្បែរទីក្រុង ខុនសិបសិន  មានចំម្ងាយ៥០០គីឡូម៉ែត្រ
ភាគខាងត្បូង នៃ សាន់ថៀហ្គូ ។ វាបានធ្វើអោយមាន
ការប្រកាសអាសន្ន រលកស៊ូណាមី ទៅដល់ប្រទេស
ទាំងអស់ ដែលនៅជុំវិញ អាងសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិក ដូចជា
ប្រទេស អាមេរិក អ្នករស់នៅជុំវិញមហាសមុទ្រ និង
​នៅអាស៊ី ។
     ទីក្រុង ខុនសិបសិន និង ឃូរិកូ និង​ តាលកា គឺជា
ទីក្រុង​ដែលទទួលឥទិ្ធពលខ្លាំងជាងគេ ។បានបំផ្លាញផ្លូវជាច្រើន 
គឺជាពិសេស ធ្ងន់ធ្ងរនោះ ទីក្រុង ខុនសិបសិន ដែលស្ពានចាស់បាន រលំបាក់
ខ្ទេចខ្ទីរ ជាសំណាងល្អវា មិនសូវមានការប្រើប្រាស់ ។
     ឥទិ្ធពល ស៊ូណាមី កើតឡើងនៅ តាលកាឆាន់ណូ និង​ អ៊ីឡូកា មានរយះ
ពេល ១៥នាទីបន្ទាប់ពី រំញ្ជួយដី។ នៅក្នុង យូអាន ហ្វឺណេដី អាឈីភីឡាហ្គូ  
ស៊ូណាមី ត្រូវបានសំលាប់ មនុស្ស ៥នាក់ និង​១១ត្រូវបានបាត់ខ្លួន  នេះបើយោង
ទៅតាមសម្តីអ្នករាយការណ៏។
     នៅសាន់ថៀហ្គូ សំនង់អាគារ បី បួន បានដួលរលំ។​ មិត្តភក្តិ នៅតាម ប្លុក 
ដែលរស់នៅភាគខាងត្បូង នៃរាជធានី  ត្រូវបានរាយការណ៏ដោយ ឈាត ដែលជា 
អគ្គីសនី ។ អ៊ីនធឺណេត និង​ទូសព្ទ័ សម្រាប់ពេលខ្លះ និង មានការ​ ខូចខាត ។
     គ្រោះថា្នក់ ​ ស៊ូណាមី នៅក្នុង​ មហាសមុទ្រ ប៉ាស៊ីហ្វិក នៅមានបន្ត​ ដំណើ
សមជាពិត​ ប៉ុន្តែ ប្រទេសមួយចំនួន ដូចជា ប្រទេស  ពឺរូ  អ៊ីហ្វ័រដឺ  កូឡុំប៊ី​ និង 
យូនីធីតស្ទេត បានប្រុងប្រយ័ត្នជាបណ្តោះអាសន្ន ។
     ប្រលានដ្ឋានអន្តរជាតិ អាន់ធឺរូ​ មឺរីណូ ប៊ីណែត នៃសាន់ថៀហ្គូ  រងទុកការ​ 
បំផ្លាញយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ហើយការ ហោះហើរ​ ទៅប្រទេស ឈីលី បានត្រូវវាង ទៅ
ប្រទេស អាហ្គេនទីណា​ ពឺរូ​ និងអាន់តូហ្វាហ្គាស្ទា​ (ឈីលី)។
     ខ្សែរថភ្លើង នៃសាន់ថៀហ្គូ  បានបញ្ឍប់ជាបណ្តោះអាសន្ន និង​ វាត្រូវបាន
និយាយដោយមន្ត្រីប៉ូលីស ថា វានឹងកើតឡើង សារជាថ្មីនៅថ្ងៃអាទិត្យ​ ។​ ផ្លូវ ភែន
អាមេរិកខេន រងការខូចខាតយ៉ាងខ្លាំង រវាង សាន់ថៀហ្គូ និង​ ទីម៉ូហ្គូ ។
     ប្រទេសផ្សេងទៀត 
     រងគ្រោះរំញ្ជូយដីឈីលី​ ត្រួវបានឈានទៅដល់ប្រទេស  អាហ្គេនទីណាផងដែរ
ជាពិសេសនោះ នៅក្នុង ខេត្ត សាន់ ជូអាន់ និង​ មេនដូហ្សា និង​ជាមួយ ថាមពល​ 
នៅក្នុង រីអូ ណីហ្រូ ​ ឈូបប៊ូត និង​ ឡាផ៉ាមផា បន្ទិចបន្ទួចផងដែរ។
     ការប្រុងប្រយ័ត្ន នៃ ស៊ូណាមី ត្រូវបាន ផ្តល់អោយ នៅក្នុង ពឺរូ  អ៊ីហ្វ័រដឺ  
កូឡុំប៊ី កូស្កា រីកា មិសិចកូ យូនីធីតស្ទេត ញ៉ូហ្សាឡេន ផូលីនីសៀ  ហាវៃ  
ភីលីពីន  និង ប្រទេស​ ជប៉ុន ។
     វិនាសកម្ម ឆ្នេរទន្លេ
បើតាមការរាយការណ៏ កំពុងកើតឡើងលេចឡើងផុសពីទឹក នៃរបក គឺសំបកនៃ
ការបំផ្លាញ នៅក្នុងតំបន់ផ្សេងៗទៀត​។



njhfuierejhfoie

Read more...

ភ្លេងជាតិ នគររាជ

1.សូមពូកទេត្តា រក្សា មហាក្សត្រយើង
ឱ្យ បានរុងរឿង ដោយជ័យមង្គល សិរីសួស្តី
យើងខ្ញុំព្រះអង្គ សូមជ្រកក្រោមម្លប់ព្រះបារមី
នៃព្រះន របតី វង្សក្សត្រាដែលសាងប្រាសាទថ្ម
គ្រប់គ្រងដែនខ្មែរ បុរាណថ្កើនថ្កាន។

2.ប្រាសាទសីលា កំបំាងកណ្តាលព្រៃ
កូរឱ្យស្រមៃ នឹកដល់យសសក្តិ មហានគរ
ជាតិខ្មែរដូចថ្ម គង់វង្សនៅល្អ រឹងបឹងជំហរ
យើងសង្ឃឹមពរ ភ័ព្វព្រេងសំណាងរបស់កម្ពុជា
មហារដ្ឋកើតមាន យូរអង្វែងហើយ។

3.គ្រប់វត្តងារាម ​​​​​ ឮតែសូរស័ព្ទធម៌
សូត្រដោយអំណរ រំឮគុណពុទ្ធសាសនា
ចូរយើងជាអ្នក ជឿជាក់ស្មោះស្ម័ត្រ តាមបែបដូនតា
គង់តែទេវតា នឹងជួយជ្រោមជ្រែងផ្គត់ផ្គង់ប្រយោជន៏ឱ្យ
ដល់ប្រទេសខ្មែរ ជាមហានគរ។

Read more...

ទស្សនាវីដេអូរបស់ខ្មុំ

Read more...

ចលនាអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នានៅប្រទេសកម្ពុជា
គេឃើញមានដំណើរការវិត្តន៏ជាអវិជ្ជមាននៅកម្ពុជាដែលបញ្ញាក់ថា
សហគមន៏អ្នកស្រលាញ់ភេចដូចគ្នាបានកកើតឡើង។ ការផ្លាស់ប្តូរពិ
សង្គ្រាមស៊ីវិល និងការឆ្ពោះទៅរកកិច្ចសហប្រតិបត្តការថ្នាក់តំបន់ និង
អន្តរជាតិនៃសិទ្ធិមនុស្សបានបង្កើតអោយមានបរិយាកាសដែលអំណោយ
ផលខ្លាំងជាងនេះសម្រាប់អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នានៅកម្ពុជាក្នុងការ ទំនាក់ទំនងជាមួយសហគមន៏អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ទូទាំងពិភព
លោក។ ក្រៅពីនេះ ការបង្កើនលទ្ធភាពប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណែត និងការរីក
សាយភាយនៃប្រធានបទនេះបានធ្វើ អោយព័ត៌មានអាចរកបាន និងឱ
កាសកនុងទំនាក់ទំនង។ ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណែត បានធ្វើអោយអ្នកស្រលាញ់
ភេទដូចគ្នានៅកម្ពុជាអាចទំនាក់ទំនងជាមួយអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាផ្សេងៗ
ទៀត ដើម្បីលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងទៅដល់សហគមន៏អ្នកស្រលាញ់ភេទ
ដូចគ្នាទូទាំង សកលលោកមួយ និង លទ្ធភាពនៃការចូលរួម។
នៅឆ្នាំ ២០០៣ សកម្មជនកម្ពុជា និងអន្តរជាតិបានចាប់ផ្តើម កម្មវិធី
មោទនភាព នៅភ្នំពេញ ដែលជាការប្រារព្ធឡើងប្រចាំឆ្នាំ និងការទទួល
ស្គាល់សិទ្ធិអ្នងស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ដោយមានសកម្មភាពដូចជាមហោ
ស្រពភាពយន្ត សិល្បះបង្ហាញ និងការប្រមូលផ្តុំលក្ខណះ សង្គម និង
ស្រមពេលជាមួយទិវាអន្តរជាតិប្រឆាំងនឹងបុរសរួម ភេទជាមួយបុរស។
នោះគឺជាព្រឹត្តការណ៏លមោទនភាពធំជាងគេ នៅភ្នំពេញ នៅឆ្នាំ ២០០៩
ដោយមានអ្នកចូលរួមជាង៤០០នាក់។ បន្ទាប់ពីជោគជ័យនៃព្រឹត្តការណ៏នេះ
អ្នក សម្រមសម្រួលកម្មវិធីបានសម្រេចបង្កើត Rock ។ គោលបំណងនៃ
ក្រុមនេះគឺគាំទ្រ ពង្រឹង និងពង្រីកសហគមន៏អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាដែល
មានស្រាប់នៅកម្ពុជា និងលើក កម្ពស់ការយល់ដឹងអំពីបញ្ហា និងសិទ្ធិនៃអ្នក
ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ការគាំទ្រស្រ្តីស្រលាញ់ ស្រ្តី និងគណកម្មការរៀបចំ
កម្មវិធីមោទនភាពឆ្នាំ២០១០។ ការបង្កើត Rock បញ្ជាក់ពីការ រីកលូតលាស់
យ៉ាងច្បាស់លាស់ សម្រាប់អ្នកស្រាលញ់ភេទដូចគ្នានៅក្នុងកម្ពុជា ដើម្បីចូល
រួមយ៉ាងសកម្មក្នុងបុព្វហេតុសិទ្ធិមនុស្ស។
អង្គការ និងការផ្តូចផ្តើមដូចខាងក្រោមកមពុងចូលរួមចំណែកនៅក្នុងចលនា
នៃអ្នកស្រលាញ់ភេទ ដូចគ្នានៅក្នុងកម្ពុជា។អ្វីដែលជាភស្តុតាងនៅក្នុងដំណើរ
ការវិវត្តិន៏គឺថាការពិភាក្សាពីបញ្ហានៃស្រី្តស្រលាញ់ស្រ្តីដូច គ្នា គឺនៅយឺតជាការ
ពិភាពក្សាអំពីបុរសដែលស្រលាញ់បុរសដូចគ្នា។ ក្រៅពីអង្គការអ្នក ស្រលាញ់
ភេទដូចគ្នា ថ្នាក់តំបន់ Utopia Asia ដែលបានផ្តល់នូវធនធានពិបញ្ហាស្រី្ត ស្រលាញ់ដូចគ្នាជាមួយនិងដៃគូការងារបុរសស្រលាញ់បុរស គេនៅមិនទាន់
មានអង្គការស្រ្តី ស្រលាញ់ស្រ្តីក្នុងស្រុកណាមួយបានដំណើរការនៅក្នុងកម្ពុជា
នៅឡើយទេ។ នៅពេលដែល បណ្តាញស្រ្តីសម្រាប់ការរូបរួមគ្នា (ដែលជាអ្នកតំណាងតាមមូលដ្ឋាននៃអ្នករកស៊ីផ្លូវភេទនៅភ្នំពេញ) បានគាំទ្រសិក្ខាសាលានៃអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាដែលបានរៀបចំដោយ
Rock ។ គេទាមទារអោយមានគំនិតផ្តូចផ្តើមស្រ្តីស្រលាញ់ស្ត្រីអោយកាន់
តែច្បាស់លាស់ ថែមទៀត។
លើសពីនេះ សហគមន៏អ្នកមានភេទទីបីដែលបានចងក្រងឡើងដើម្បីធ្វើ
ការប្រជុំរវាងអ្នក រកស៊ីផ្លូវភេទជាមួយអង្គមិនមែនរដ្ឋាភិបាល និងសារព័ត៌
មាន ក៏មានតំណាងតិចតួចនៅក្នុង ការភិភាក្សាតិចតូចដែលបានរៀបចំ
ឡើងនៅកម្ពុជា។
ទិដ្ឋភាពសង្គមនៃអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា
ជីវិតសង្គមរបស់អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នានៅភ្នំពេញ និងខេត្តសៀមរាបគឺជា
អ្វីដែលអាចគេ ពិព័រណ៌នាថាជាបរិយាកាសសង្គមមានភាពស្អិតរមួតសម្រាប់
អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា។ នៅខណះដែលនេះអាចនាំប្រជាជនអោយជឿថា
អ្នកជំនាន់ក្រោយមិនមានអារម្មណ៏ភ័យ ខ្លាចក្នុងការលាក់លៀមពីផ្លូវភេទរបស់
ពួកគេ ប្រជាជនកម្ពុជាជាច្រើនអាចត្រឹមតែបានបង្ហាញនូវផ្លូវភេទរបស់ពួក
គេនៅក្នុងបរិយាកាសជិតស្និតណាមួយប៉ុណ្ណោះ។ មនុស្សភាគ ច្រើនត្រូវមាន
ជីវិតរស់នៅពីរ គឺមានភាពរីករាយនៅក្នុងបារបស់បុរសដែលស្រលាញ់បុរស នៅពេលដែលត្រូវរក្សានូវរូបរាងដែលមានផ្លូវភេទផ្សេងនៅកន្លែងសាធារណះ
នៃជីវិតរបស់ពួកគេ។ខ្សែភាពយន្យកម្ពុជាដែលផ្តោតលើមនុស្សស្រលាញ់ភេទ
ដូចគ្នាបានចាប់ផ្តើមកើតឡើងនិងបានធ្វើអោយលេចឡើងនូវអត្តសញ្ញាណនៃ
អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាក្នុងដើម្បីធ្វើការ បញ្រ្ជាប។ នៅពេលដែឡស្រ្តីស្រលាញ់
ស្រី្តដូចគ្នា និងបញ្ហារបស់ពួកគេមានការមើលឃើញ តិចតួចនៅកម្ពុជា ខែ្សភាពយន្តខ្មែរមួយដែលទើបតែផលិតនាពេលថ្មីៗនេះមានចំណងជើង
ខ្ញុំជាអ្នកណា? បានរៀបរាប់អំពីរឿងរ៉ាវសេ្នហារវាងស្រី្តពីរនាក់។ ដោយសារតែចំណងជើង នៃរឿង ការបើកសម្ពោធខ្សែភាពយន្តនេះបាន
ធ្វើអោយមានការភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំងដែល បានទាក់ទាញអ្នកទស្សនា
ច្រើនជាង ៤០០០ នាក់នៅក្នុងសប្តាហ៏ដំបូងនៅតាមរោងកុន។
នៅខណះពេលដំណើរការវិវត្តន៏ដែលបានរៀបរាប់ខាងលើទទួលបានការ
លើកទឹកចិត្ត គេត្រូវកត់សម្គាល់ផងដែរថា ប្រជាជនកម្ពុជាភាគច្រើនដែល
រស់នៅតំបន់ជនបទមិនបាន ដឹងពីដំណើរវិវត្តន៏នេះដែលបានកើតឡើងនៅ
ភ្នំពេញ ឬតាមសហគមន៏លើប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណែត។ ហេតុដូច្នេះ ការងារច្រើន
ទៀតត្រូវចាំបាច់ធ្វើ ហើយត្រូវប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្រ ខុសៗគ្នាដើម្បីបានគ្រមដណ្តប់ទៅដល់អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នានៅតាម
ខេត្ត។ មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា តាមរយះគម្រោងសិទ្ធិអ្នកស្រលាញ់
ភេទដូចគ្នា សង្ឃឹមថានឹងធ្វើការរួមគ្នាជាមួយក្រុម និងអ្នកស្រលាញ់ភេទ
ដូចគ្នាដើម្បីលើកកម្ពស់សិទ្ធិ អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាច្រើនថែមទៀតនៅ
ទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា។

ឯសារយោង ពីមជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្ស កម្ពុជា
(ចេញជាចំហនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ពលរដ្ឋខ្មែរដែលស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា)

Read more...

ភ្លេងជាតិ នគររាជ

1.សូមពូកទេត្តា   រក្សា មហាក្សត្រយើង
ឱ្យ បានរុងរឿង   ដោយជ័យមង្គល សិរីសួស្តី
យើងខ្ញុំព្រះអង្គ   សូមជ្រកក្រោមម្លប់ព្រះបារមី
នៃព្រះន  របតី   វង្សក្សត្រាដែលសាងប្រាសាទថ្ម
គ្រប់គ្រងដែនខ្មែរ   បុរាណថ្កើនថ្កាន។

2.ប្រាសាទសីលា   កំបំាងកណ្តាលព្រៃ
កូរឱ្យស្រមៃ   នឹកដល់យសសក្តិ មហានគរ
ជាតិខ្មែរដូចថ្ម   គង់វង្សនៅល្អ រឹងបឹងជំហរ
យើងសង្ឃឹមពរ   ភ័ព្វព្រេងសំណាងរបស់កម្ពុជា
មហារដ្ឋកើតមាន   យូរអង្វែងហើយ។

3.គ្រប់វត្តងារាម   ឮតែសូរស័ព្ទធម៌
សូត្រដោយអំណរ   រំឮគុណពុទ្ធសាសនា
ចូរយើងជាអ្នក   ជឿជាក់ស្មោះស្ម័ត្រ តាមបែបដូនតា
គង់តែទេវតា   នឹងជួយជ្រោមជ្រែងផ្គត់ផ្គង់ប្រយោជន៏ឱ្យ
ដល់ប្រទេសខ្មែរ   ជាមហានគរ។

Read more...

ភ្លេងជាតិ នគររាជ

1.សូមពូកទេត្តា រក្សា មហាក្សត្រយើង
ឱ្យ បានរុងរឿង ដោយជ័យមង្គល សិរីសួស្តី
យើងខ្ញុំព្រះអង្គ សូមជ្រកក្រោមម្លប់ព្រះបារមី
នៃព្រះន របតី វង្សក្សត្រាដែលសាងប្រាសាទថ្ម
គ្រប់គ្រងដែនខ្មែរ បុរាណថ្កើនថ្កាន។

2.ប្រាសាទសីលា កំបំាងកណ្តាលព្រៃ
កូរឱ្យស្រមៃ នឹកដល់យសសក្តិ មហានគរ
ជាតិខ្មែរដូចថ្ម គង់វង្សនៅល្អ រឹងបឹងជំហរ
យើងសង្ឃឹមពរ ភ័ព្វព្រេងសំណាងរបស់កម្ពុជា
មហារដ្ឋកើតមាន យូរអង្វែងហើយ។

3.គ្រប់វត្តងារាម ឮតែសូរស័ព្ទធម៌
សូត្រដោយអំណរ រំឮគុណពុទ្ធសាសនា
ចូរយើងជាអ្នក ជឿជាក់ស្មោះស្ម័ត្រ តាមបែបដូនតា
គង់តែទេវតា នឹងជួយជ្រោមជ្រែងផ្គត់ផ្គង់ប្រយោជន៏ឱ្យ
ដល់ប្រទេសខ្មែរ ជាមហានគរ។

Read more...

Read more...

Read more...

Rock គឺជាក្រុមស្ម័គ្រចិត្តមិនរកប្រាក់កម្រៃដែលមានគោលបំណងគាំទ្រអ្នក
ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាតាមរយះការទទួលស្គាល់ និងការលើកកម្ពស់ភាពចំបាច់
នៃសមភាព និងការគោរព ដោយមិនគិតអំពីទំនោរផ្លូវភេទ និងការកំនត់យែន
ឌ័រ។ នៅដើមឆ្នាំ២០១០ Rock បានបង្កើតក្រុមការងារស្តីពីសិទ្ធិអ្នកស្រលាញ់
ភេទដូចគ្នា ដើម្បីជម្រុញ និងការការពារ សិទ្ធិអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា។
ក្រុមការងារនេះមានគោលបំណងជួយសង្គ្រោះអ្នក ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា
កម្ពុជាអោយរួចផុតពីការរើសអើង និងការរំលោភបំពានគ្រប់រូប ទទួល បានការទទួលស្គាល់ពីភាពម្រុះខាងផ្លូវភេទនិងការកំនត់យែនឌ័រ ព្រមទាំង
បានដឹងពីសម ភាពនៃសិទ្ធិជួបជុំគ្នាសម្រាប់មនុស្សដែលគេស្គាល់ថាជា
អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា។

Read more...

ជនជាតិអ៊ីតាលីម្នាក់ត្រូវជនមិនស្គាល់មុនលួចលបសម្លាប់នៅក្នុងផ្ទះជួល


ជនជាតិអ៊ីតាលីម្នាក់ដេកស្លាប់នៅក្នុងផ្ទះជួលមួយដែលស្ថិតនៅខាងក្រោយ
អតីតកាស៊ីណូ ឡាក់ស៊ី ក្រុម១២ ភូមិ២ សង្គាត់៣ ខេត្តព្រះសីហនុ នៅពេលព្រឹកក្នុងចន្លោះម៉ោង ៩ និង ០០នាទី ទៅ ១២ និង ៣០នាទី។កាលពីថ្ងៃអង្គារ៏ ទី៨ ខែកុម្ភះ ឆ្នាំ២០១១ ដែលមានជនជាតិ អ៊ីតាលីម្នាក់ត្រូវបានជនមិន
ស្គាល់មុខលួចលបសម្លាប់ទាំងកម្រោលនោះបណ្តាលអោយ ជនជាតិអ៊ីតាលីនោះស្លាប់
ទាំងវេទនា។

ជនរងគ្រោះនោះមាន ឈ្មោះថា ទីកូ ជាជនជាតិ អ៊ីតាលី។ ជនរងគ្រោះនោះ មានស្លាកស្នាមដោយមានខ្សែររឹតក និងកាប់ចញ្រ្ជាំក្បាល និង ផ្ទៃមុខខ្ទេចខ្ទីអស់ ដោយសារដំបងជ្រុងប្រវែងមួយម៉ែត្រជាងផងដែរ។
ជនរងគ្រោះ មានប្រពន្ធមួយរូប ឈ្មោះថា ឆយ សុខនេត ដែរគាត់ទើបតែយកធ្វើជាប្រពន្ធ ២ខែប៉ុណ្ណោះ លោកស្រី ឆយ សុខនេត បានរៀបរាប់ទាំងយំសោកស្តាយទៅដល់ប៉ូលីសថា
ប្តីរបស់គាត់ឈ្មោះ RICCIARINI GUIDO ហៅថា ទីកូ ជាជនជាតិអ៊ីតាលី សញ្ញាតិខ្មែរ អាយុ ៥២ឆ្នាំ មានមុខ របរជាអ្នកធ្វើការងារនៅសាលាបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវះបច្ចេកទេសដុនបូស្កូ ខេត្តព្រះសីហនុ។ នៅពេលវេលាម៉ោង ៩: ០០ នាទី នាងបានជិះម៉ូតូទៅផ្សារដើម្បីទិញម្ហូបថ្ងៃត្រង់ រហូតដល់ ម៉ោង ១២ : ៣០នាទថ្ងៃត្រង់ទើបនាងត្រលប់មកវិញ នៅពេលដែលនាងបើកទ្វារចូលក៏ស្រាប់តែឃើញប្តីរបស់នាងដេកស្លាប់នៅក្នុងថ្លុកឈាម ហើយនាងក៏បានស្រែអោយអ្នក ជិតខាងមកជួយ។
បើតាមការសនិដ្ឋានរបស់ប៉ូលីស បានអោយដឹងថា ហេតុការណ៏នេះបណ្តាលមកពីគំនុំ រឿងស្រីញី ពីព្រោះថា លោកទីកូ មានស្រីច្រើនណាស់ មិនដឹងថា មួយណាអោយពិត ប្រាកដនោះទេ ជនរងគ្រោះផ្លាស់ប្តូរស្រី ដូចប្តូរខោអាងអឹចឹង ដូចនេះមិនដឹងថា ស្រីមួយណាខឹងសម្បារ ដែលឈានទៅគំនុំធ្វើឃាតកម្មបែបនេះទេ។
នៅពេលនោះផងដែរ លោកឪពុក យូជីន ដែលជាលោកឪពុក នៃសាលាបច្ចេកទេសដុន បូស្កូខេត្តព្រះសីហនុ ក៏បានទៅធ្វើការសូត្រធម៏ អធិដ្ឋាន តាមគន្លងគ្រឹស្តសាសនា រួមជាមួយ សិស្សានុសិស្សមួយចំនួនផង។

Read more...

កងទ័ពជើងទឹកប្រទេសបារំាង

ជាភាសាផ្លូវការ​ហៅថា កាប៉ាល់ម៉ារីនជាតិ ហើយជារឿយបានហៅថា ឡារ៉ូយ៉ាលី គឹជាដៃសមុទ្រនៃកំពង់ផែទាហ៊ានបារំាង។ វាមានកប៉ាល់ជាច្រើនដាក់ជាជួរ ដែលមកពីទូកសម្រាប់ល្បាត ដើម្បីណែនាំផ្លូវអ្នកប្រឌិតកាំជ្រូក នៅលើនាវាសម័យបុរាណ ហើយការធ្វើនាវាចំណតយន្តហោះនុយក្លេអែ និងកប៉ាលមុជទឹកដោយមាននុយក្លេអែ ចំនួន ១០។ចំពោះបាវចនានៃកងទ័ងជើងទឹកប្រទេសបារំាង គឺ ជាកិត្តិយស បេតុប្រទេស ក្លាហ៊ាន វិន័យ ពាក្យទំាងអស់នេះត្រូវបានដាក់នៅ លើនាវាគ្រប់ទាំអស់។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ

កងទ័ពជើងទឹកបារំាងត្រូវបានទទួលស្គាល់យ៉ាងពេញចិត្ត ស្តេច។ ហេតុផលមិនត្រូវបានទទួលស្គាល់ច្បាស់លាស់ទេ ប្រភពខ្លះបានអោយដឹងថា វាគឺសម្រាប់ទំនាក់ទំនងទំនៀមទំលាប់ ទៅនឹងរាជាធិបតេយ្យបារំាង។ ខ្លះទៀតនិយាយាថា មុនពេលត្រួវបានអោយឈ្មោះថាប្រជាជាតិ កងទ័ពជើងទឹកបានមានឈ្មោះថា ​ស្តេច ឬហៅធម្មតា ពីព្រោះតែជាតំបន់ទីបញ្ជាការ នៅផ្លូវខ្លីមួយនៅក្នុងទីក្រុងបារីស។កងទ័ពជើងទឹកមិនចូលចិត្តចំបាំងជាមួយកងទ័ពជើង ទឹកនៅចក្រភពជើងទឹកទៀតទេ ដែលដូចទៅនឹងកងទ័ពជើងទឹកចក្រភពអង់គ្លេសទេ។

ពាក់កណ្តាលយុគសម័យ

ប្រវិត្តសាស្ត្រនៃកងទ័ពជើងទឹកបារំាងត្រឡប់មកពាក់កណ្តាលយុគសម័យវិញ នៅពេលត្រូវបានចាញ់ចំបាំងរបស់ប្រទេសអង់គ្លេសនៅឯបាតល ហើយនិង ហ្គាសធិឡេន ដែលអង់គ្លេសជាអ្នកកាន់កាប់តំបន់បាតល នៃ ឡារ៉ូហ្យែល។

តំបន់កូលប៊ឺត

កងទ័ពជើងទឹកមានសភាពរឹងបឹងនៃថាពលជាតិ អំឡុងពេលសតវត្សរ៏ទី ១៧ ជាមួយស្តេចហ្វីសបារំាងទី១៦។​ នៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ស្តេច សាន់ កងទ័ពជើងទឹកបារំាងត្រូវបានផ្តល់ហិរញ្ញវត្ថុ និង សម្ភារះ ការគ្រប់គ្រងនូវអ្វីផ្សេងៗ មុបពេលទទួលជ័យជំនះ ក្នុងសង្រ្គាម៩ឆ្នាំ ដើម្បីប្រឆាំង នឹងកងទ័ពជើងទឹកស្តេច​និងកងទ័ពជើងទឹករបស់ប្រទេសហុលឡង់។ មានការទស់ទែងគ្នាអំពីហិរញ្ញវត្ថុ ទោះបីជាយ៉ាងណា
ក៏ដោយ បង្ខំអោយកងទ័ពត្រឡប់មកផែវិញ ហើយអង់គ្លេសនិងហុលឡង់បានផ្តើមគំនិតអនុញ្ញាត អោយមកវិញ។មុនពេលសង្រ្គាម៩ឆ្នាំនៅក្នុងសង្រ្គាមហុលឡង់ មានការរៀបចំជ័យជំនះយ៉ាងមឹងមាត់
លើការចូលរួម កងនាវារបស់ ប្រទេស អេស្បាញ និង ប្រទេសហុលឡង់
នៅឯកការប្រយុទ្ធគ្នានៅប៉ាឡឺម៉ូ។

សតវត្សរ៏ទី ១៨
នៅសតវត្សរ៏ទី ១៨បានឆ្លុះបញ្ជាំងអោយឃើញថា កងទ័ពស្តេចចាប់ផ្តើមគ្របដណ្តប់ ដែលរៀបចំដាក់ទោស
នូវចំនួនលេខឈ្នះសំខាន់ៗនៅក្នុងប្រទេសបារំាង។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ កងទ័ពជើងទឹកប្រទេសបារំាងនូវតែបន្តទទួលជោគជ័យ ជំនះលើពិន្ទុផ្សេងៗទៀត។ដូចជាការឃោសនាបញ្ជុះបញ្ចូល ទ្វីបអង់តាក់តិច ដោយលោក ភ្យិចហ្វឹត ឌី ឡា ម៉ូតទី ។នៅក្នុងឆ្នាំ ១៧៦៦ លោក ប៊ូហ្វែនវីលី ជាជនជាតិបារំាងដំបូង ដែលបានធ្វើនាវាចរណ៏ជុំវិញទ្វីប។
អំឡុងពេលសង្រ្គាមទាមទារឯករាជ្យអាមេរិក កងទ័ពជើងទឹកបារំាងបានប្រើបញ្ជីយ៉ាងដាច់ខាតក្នុងការគាំទ្រ ផ្នែក ឬ ទំព័ររបស់អាមេរិក។ ភាពខិតខំប្រឹងប្រែងដ៏សម្បើបនេះ បារំាងស្ថិតនៅក្រោម ឧត្តមនាវី​ឯកហ្រាសស៊ី ហើយបានទទួលជ័យជំនះកងនាវារបស់ចក្រភពអង់គ្លេស នៅឯចម្បាំង ហ្ឆីសាពីគគី ក្នុងឆ្នាំ ១៩៨១។ដូច្នោះ ការទទួលគ្រប់គ្រងផែនដី ហ្រែនកូ អាមេរិក កម្លាំងនឹងឈ្នះដែលកំពុងកើតមានឡើងនៅ ចម្បាំង យ៉កថោន។
ក្នុង ប្រទេស ឥណ្ឌា ឧត្តមនាវីឯក ស៊ូហ្វ្រេន ប្រឆាំងការឃោសនាបញ្ចុះបញ្ចូលប្រាក់ឈ្នូល នៅចក្រភពអង់គ្លេសក្នុងរវាងឆ្នាំ(១៧៧០-១៧៨០) ឧត្តមនាវីឯករង លោក អ៊ីហ្វាត ហុងឈី ធើ្វការតស៊ូសម្រាប់បង្រាបប្រឆាំងដោយទទួលបានជោគជ័យ។
បដិវត្តិន៏បារំាង បានទម្លាក់ចោល នាយទាហានជាច្រើននាក់ នៃត្រកូលអភិជន ក្នុងំណោមពូកគេ ក៏ប៉ុន្តែកងទ័ពជើងទឹកបារាំង
ពិការទាំងអស់។ការខិតខំប្រឹងប្រែងធ្វើអោយវាបង្កើននូវកម្លាំងដែលមានថាពលខ្លាំង ​ក្លាក្រោមការកាន់កាប់​ដោយលោក ណាំប៉ូលឡេអុង ទី១ ត្រូវបាន ប៉ាណ្ណូនា ឡិកាដោយលោក ឡាទូឈី ត្រេវីលី ដែលបានស្លាប់នៅក្នុងឆ្នាំ ១៨០៤។ ហើយចម្បាំងនៃ សមុទ្រ ក្នុងឆ្នាំ ១៨០៥ ជាកន្លែងរបស់ចក្រភពអង់គ្លេសប៉ុន្តែកងនាវាអេស្បាញ ហ្រ្វាន់កូ និងបម្រុងសាបសូន្យ។ កងនាវាជើងទឹកចក្រភពអង់គ្លេសបានធានារ៉ាប់រង
គ្រោះមហន្តរាយ ដែលគ្រប់គ្រងរហូតដល់ សង្រ្គាមលោកលើកទី ២។
ក្នុងឆ្នាំ ១៨១០ កងទ័ពជើងទឹកបារំាងបានទទួល ជោគជ័យយ៉ាងសំខាន់ដែលប្រឆាំងចក្រភពអង់គ្លេសអំឡុងពេល សង្រ្គាមណាប៉ូឡេអុងនីក គឺជាចម្បាំងកំពង់ផែដ៏ធំសម្បើ​ម សកម្មភាពកប៉ាលសង្រ្គាម នៅក្នុងមហាសមុទ្រឥណ្ណា ដោយឧត្តមនេវីឯក ឌុភឺយ៉ែរ។
មានកម្លាំងឡើងវិញនៅសតវត្សរ៏ទី ១៩
អ្នកអន្តរាគមន៏និយមទាំងអស់

តាមតែគេនិយាយ ក្នុងឆ្នាំ ១៨៥២ ណាប៉ូលេអុងទី ៣ ប្រកាសភាពល្បីល្បាញថា" ចក្រភព មានន័យថា សន្តិភាព" ប៉ុន្តែយ៉ាងពិតប្រាកដនោះគាត់​ត្រូវបានកាន់កាប់យ៉ាងរឹងមឹងម៉ត់ចត់បំផុត ទៅតាមភាពខ្លាំងក្លានៃ នយោបាយបរទេសដើម្បីអោយ ​កិត្តិគុណ និង ថាមពលរបស់បារំាងអោយយូរអង្វែងទៅ។ អំឡុងពេឡ ដែលកងទ័ពជើងទឹកបារំាងត្រូវបានជាប់ទាក់ទងនៅក្នុង សកម្មភាពពហុភាពជាច្រើនជុំវិញពិភពលោក។

ហ្វូងកោះ (ខែកក្កដា រាជាធិបតេយ្យ)

ឆ្នាំ ១៨៤២ កងទ័ពជើងទឹកបារំាងបានជិះកាប៉ាល់ទៅកោះ តាហ៊ីទី ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ឧត្តមនេវីឯក អាបែល អ៊ូតប៊ឺត​ឌូពឺទីត ធូអាស ។ បារំាងមានសកម្មភាពនៅទីនោះហើយបន្តការតាំងនូវដោយទូរទៅ រហូតដល់ សតវត្សរ៏ទី ១៩ ដែលក្មួយប្រុសរបស់គាត់ ឈ្មោះថា អាបែល នីកូឡាស ប៊ឺហ្គាសី ឌូពឺទីត ធូអាស បានធ្វើដំណើរដោយសន្តិភាពនៅកោះបណ្តុះភ្នំភ្លើង​ ម៉ារហហ្យូអីសាស ឆ្នំា ១៨៨០។

បទឧក្រិដ្ឋនៅសង្រ្គាម

ជំម្លោះរបស់ ណាប៉ូលឡេអុង ទី៣ ទៅ រុស៊ី​ជាបទឧក្រិដ្ឋមានឥទិ្ធពលក្នុងចក្រភព អូថូម៉ាន ដើម្បីអោយបារំាងទទួលជ័យជំនះក្នុងសង្រ្គាមឧក្រិដ្ឋ ខែ មិនា ១៨៥៤ ដល់ ខែ មិនា ១៨៥៦។ អំឡុងពេលសង្រ្គាម នេះ ណាប៉ូលឡេអុងបានបង្កើតនូវចំណងមេត្រីភាពនឹងគា្នជាមួយ ចក្រភពអង់គ្លេសដោយជោគជ័យ ដែលបានបន្ត ហើយបន្ទាប់មកសង្រ្គាមត្រូវបានបញ្ជាប់។

ណាប៉ូលឡេអុងទី ៣ តាំងលំនៅ ជាលើកដំបូងនៃអាណានិគមបារំាងគ្របដណ្តប់លើ ទី្វប ឥណ្ឌូចិន។ គាត់បានយល់ព្រម ទៅនឹងការធ្វើយុទ្ធការប្រដាប់អាវុធ ក្នុឆ្នាំ ១៨៥៨ ដើម្បីដាក់ទោសទៅដល់ប្រទេសវៀត ណាមដែលពួកគេធ្វើបាប គណះសេបកកម្មការតូលិកសាសនានិកបារំាង ហើយនឹង បង្ខំអោយតុលាការព្រមទទួលបារំាងមានវត្តមានក្នុងប្រទេសនោះ។ កត្តាដែលសំខាន់ក្នុងការវិនិច្ឆ័យរបស់គាត់គឺបានជឿជាក់ ថាបារំាងប្រថុយការក្លាយជា អាត្រាកម្រិតទីពីរ ​ ​ដែលអាចពង្រីកឥទិ្ធពលរបស់វាបាន ក្នុងអាស៊ីខាងលិច។ផងដែរនោះ គេខ្លះបាននិយាយថា បារំាង មានបេសកម្មស៊ីវិល បានកំពង់រាលដាល។ យថាហេតុនេះ ចូលលុកលុយ ពេញគ្រប់ទីកន្លែង ឆ្នាំ ១៨៦១ ។ ដោយឆ្នាំ ១៨៦២ សង្រ្គមកើតពាសពេញ និង វៀតណាមព្រមអោយខេត្តចំនួនបី នៅភាគខាងត្បូង ត្រូវបានបារំាងហៅថា តំបន់ចិនកូស៊ីន បានបើកកំពង់ផែចំនួន បីសម្រាប់ធ្វើជំនូញទៅប្រទេសបារំាង។ ដំណើរឆ្លងកាត់មិនយកតំម្លៃទេ នៃកាប៉ាល់សង្រ្គាមបារំាងទៅប្រទេសកម្ពុជា (១៨៦៧) មានសេរីភាពការផ្សាយសាសនារបស់បារំាង និង ផ្តល់សំណងដ៏ធំបារំាងតម្លៃ នៃសង្រា្គម។
សង្រ្គាមអភៀនលើកទី ២

ក្នុងប្រទេសចិន បារំាងបានចូលរួមក្នុងសង្រ្គាមអាភៀនលើកទី ២ ដែលយល់ស្របនិង ចក្រភពអង់គ្លេស ហើយឆ្នាំ ១៨៦០ ទាហានរបស់បារំាងចូលក្នុងទីក្រុង ប៉េជីង។ ចិនត្រូវបានបង្ខំអោយយល់ព្រម ធ្វើពាណិជ្ជកម្ម សិទ្ធិដាច់មុខ។ អនុញ្ញាត អោយនាវាចរណ៏ធ្វើដំណើរលើទន្លេ យ៉ាងហ្សី ដែលផ្តល់សិទ្ធិដល់ជនស៊ីវិលទាំងស្រុងហើយមានសេរីភាពខាងសាសនាគ្រឹស្ត និង ផ្តល់ចំណងមិត្តភាពរវាងចក្រភព អង់គ្លេស និង បារំាង។នេះគឺជាការចូលរួមក្នុងធ្វើអន្តរាគមន៏ ប្រទេសវៀតណាមតាំងនៅវិការដ្ឋានឆ្ងាយជាងឥទិ្ធពលប្រ​ ទេសបារំាងក្នុងការដឹកនាំប្រទេសចិន នៃឥទ្ធិពលគ្រប់ទីកន្លែងនៃភាគខាងត្បូងប្រទេសចិន។
ប្រទេសមិចស៊ិកូ

កងទ័ពជើងទឹកប្រទេសបារំាង បានបិទផ្លូវគមនាគមន៏ ពលអគ្គិសនីលំនាំ បានជោគជ័យក្នុងប្រទេសមិចស៊ិកូ ក្នុងសង្រ្គាម ម្សៅជាតិពុល ឆ្នាំ ១៨៣៨។វាគឺមានការជាប់ទាក់ទងយ៉ាងខ្លាំងក្នុងធ្វើអន្តរាគមន៏ប្រទេស បារំាងក្នុងប្រទេសមិចស៊ិកូ(មករា ១៨៦២ ដល់ មិនា ១៨៦៧) ។ ស្តេចណាលេឡុង ទី៣ បានដោះសារ ការបដិសេធទៅសាធារណះរដ្ឋមិចស៊ិកូ ដើម្បីសងទៅបំណុលបរទេស គម្រោង ការបង្កើតឥទិ្ធពល ក្នុងភាគខាងជើងប្រទេសអាមេរិក ដោយការបង្កើតនោះ បារំាងបានប្រគល់រាជាធិបតេយ្យ ទៅដល់មិចស៊ិកូ គម្រោងនេះត្រូវបានគាំទ្រដោយជនជាតិមិចស៊ិកូ សម្រាប់ប្រឆាំងនឹងការផ្លាស់ប្តូរពីភាពក្រៀមក្រំ ដើម្បីប្រឆាំងពួកបព្វជិតសាធារណរដ្ឋមិស៊ិកូ។

ប្រទេសកូរ៉េ

ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៦ កងទ័ពជើងទឹករបស់បារំាង ខំប្រឹងប្រែង ដើម្បីអាណានិគមជនកូរ៉េ អំឡុងពេល យុទ្ធទនាការបារំាងប្រឆាំងកូរ៉េ។ ផងដែរនោះកងទ័ពបារំាង មានវត្តមានយ៉ាងសំខាន់ក្នុងប្រទេសជប៉ុន ជាមួយ ទាហានអាកាសនៃក្រុមប្រយុទ្ធ​ក្នុងឆាំ្ន ១៨៦៣។រវាងឆ្នាំ​ ១៨៦៧ ដល់ ១៨៦៨ ការមានវត្តមាន ក្នុងប្រទេសជប៉ុនត្រូវបានរក្សាទុក ជុំវិញសកម្មភាពបេសកកម្មក្រុមទាហានបារំាងទៅ ប្រទេសជប៉ុន និងបន្ទាប់ពី សង្រ្គាមស៊ីវិលប៊ូហ្សីន ។

សង្រ្គាម ស៊ីណូ បារំាង

គម្រោងនៃកងទ័ពជើងទឹកប្រទេសបារំាងមានថាមពល បានមកដល់ចំណុចកំពូលភាគខាងលិចដ៏ឆ្ងាយ ក្នុង ពាក់កណ្តាលសតវត្សរ៏ទី ៨០។ ក្រុមកងទ័ពជើងទឹកពិសេស បានបែងចែកចេញជាពីក្រុម ក្រោម ការគ្រប់គ្រងនៃ ឧត្តមនាវីឯក អាម៉េឌេយ៉េ ឃូបប៊ឺ បានធ្វើឡើងក្នុងអំឡុង សង្គ្រាម ស៊ីណូ បារំាង (សីហា ១៨៨៤ ​ទៅ មេសា ១៨៨៥) បានឃើញថា សកម្មភាពសំខាន់ក្នុងអំឡុងពេលសង្គ្រាមឆ្នេរសមុទ្រ ចិន ដ៏យូរ និង​ ក្នុងសមុទ្រជុំវិញ តៃវ៉ាន់(ហូរម៉ូសា) ។

Read more...

សិទ្ធមនុស្ស និងសិទ្ធអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា
មនុស្សស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មានសិទ្ធិគ្រប់យ៉ាងដូចមនុស្សឯទៀតដែរ។ ច្បាប់កម្ពុជានិងច្បាប់អន្តរជាតិបានហាមឃាត់ការរើសអើងលើបុគ្គលទាំង
អស់ ដោយសាផ្អែកលើបុគ្គលិកលក្ខណះផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេ និងធានា
បាននូវសិទ្ធិ និងសេរីភាពស្មើគញនា និងការអនុវត្តច្បាប់ស្មើគ្នាលើបុគ្គល
ទាំងអស់។ ទំនោរផ្លូវភេទ និងការកំនត់យែនឌ័រអាចត្រូវបានចាយ់ទុកថា
ជាមូលហេតុនៃការរើសអើងដែលត្រូវបានហាមឃាត់ ដោយយោងទៅ
លើ បញ្ញត្តិច្បាប់ស្តីពីការរើសអើងលើ “ ផ្លូវភេទ “ និង “ ពាក្យសម្តី
បណ្តោះអាសន្ន “ ឬ “ ស្ថានភាពផ្សេងទៀត “ ។ នេះមានន័យថា
មនុស្សស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាមានសិទ្ធិគ្រប់យ៉ាង ដូចដែលបានចែងនៅ
ក្នុងច្បាប់កម្ពុជា និងបានកំនត់នៅក្នុងលិខិតតូបករណ៏សិទ្ធិមនុស្ស អន្តរ
ជាតិ់ ដូចជាសេចក្តីប្រកាសជាសកលស្តីពីសិទ្ធិ មនុស្ស កតិកាសញ្ញា
អន្តរជាតិស្តីពីសិទ្ធិ ពលរដ្ឋ និងនយោបាយ និងកតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិ
ស្តីពីសិទ្ធិសេដ្ឋកិច្ច សង្គមកិច្ច និងវប្បធម៌។ បើទោះបីជាមានការហាម
ឃាត់លើការរើសអើង ច្បាប់សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ មកដល់សព្វថ្ងៃនេះ
បានទទួលការបរាជ័យក្នុងការទទទួលស្គាល់អោយបានច្បាស់ពីសិទ្ធិ
ដោយយោងទៅលើទំនោរផ្លូវភេទ។ ផ្នែក ៤.៣ នឹងពិនិត្យមើលពី
ការវិវត្តន៏បច្ចុប្បន្ននៃបញ្ហា នេះ។

ច្បាប់ជាតិ

រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះជារាណាចក្រកម្ពុជា (រដ្ឋធម្មនុញ្ញ) គឺជាច្បាប់កំពូល
នៃព្រះរាជាណាចក្រ កម្ពុជា។ ច្បាប់ផ្សេងៗទៀតត្រូវតែស្រមតាមគោល
ការណ៏នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងកំណត់អំពីការ ធានាអះអាង។ មាត្រា៣១ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញដែលបានធានាអំពីសិទ្ធិស្មើគ្នាដោយមិនគិតអំពី ចរិត
លក្ខណះផ្ទាល់ខ្លួនចែងថា “ ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរមានភាពស្មើគ្នាចំពោះ
មុខច្បាប់ មានសិទ្ធិ សេរីភាព និងករណីកិច្ចដូចគ្នាទាំងអស់ ដោយ
ឥតប្រកាន់ពូជសាសន៏ ពណ៌សម្បុរ ភេទ ភាសា ជំនឿសាសនា និង
ស្ថានភាពឯទៀតឡើយ "។មាត្រា៣៥បានធានាអំពីសិទ្ធិរបស់ប្រជា
ពលរដ្ឋខ្មែរគ្រប់រូប ដោយមិនគិតអំពីភេទ ក្នុងការ ចូលរួមយ៉ាងសកម្ម
ក្នុងជីវភាពនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច សង្គមកិច្ច និងវប្បធម៌របស់ប្រទេស
ជាតិ។ បើទោះជាមិនមានការនិយាយអោយបានចំៗអំពីភេទនៅក្នុង
បញ្ញាត្តិទាំងនោះក៏ ដោយ នេះមានន័យថាវិសាលភាពនៃច្បាប់បាន
គ្របដណ្តប់ទៅដល់ទៅបុគ្គលដែល ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ក្នុងគោល
បំណងដើម្បីធានាអំពីសមភាព ដោយមិនគិតអំពីចរិតលក្ខណះផ្ទាល់
ខ្លួន។ការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នានៅកម្ពុជាមិនខុសច្បាប់ទេនៅក្នុងកម្ពុជា
ប៉ុន្តែអាពាហ៌ពិពាហ៌នៃ ភេទដូចគ្នាត្រូវបានហាមឃាត់។

មាត្រា៤៥នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានកំណត់យ៉ាងច្បាស់លាស់ថាអាពាហ៌
ពិពាហ៌គឺជាការព្រមព្រៀងរវាងប្តី និងប្រពន្ធ ហើយទស្សនះប្រពៃណី
នៃអាពាហ៌ ពិពាហ៌គឺត្រូវបញ្ជាក់ឡើងវិញនៅក្នុងមាត្រា៣នៃច្បាប់អា
ពាហ៌ពិពាហ៌ និងគ្រួសារដែលបាន ចែងថា “ អាពាហ៌ពីពាហ៌គឺជាកិច្ច
សន្យាយ៉ាងឱឡារិករវាងបុរសម្នាក់ និងនារីម្នាក់ “ ហើយ មាត្រា៦
ចែងថា អាពាហ៌ពិពាហ៌មួយ ត្រូវបានហាមឃាត់រវាងបុគ្គលម្នាក់ដែល
មានភេទដូចគ្នានឹងបុគ្គលម្នាក់ទៀត។ បើទោះបីជាមានបញ្ញត្តិច្បាប់
យ៉ាងច្បាស់លាស់ក៏ដោយ យ៉ាងហោចណាស់ក៏មានអាពាហ៌ពិពាហ៌
នៃអ្នកដែលមានភេទដូចគ្នាបានកើតឡើងដោយមានការគាំទ្រ និង
ការទទួលស្គាល់ពីអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានទៀតផង។នៅឆ្នាំ ១៩៩៦ សារព័ត៌
មាន ឌឺភ្នំពេញប៉ុស្តិ៏បានរាយការណ៏អំពីអាពាហ៌ពិពាហ៌រវាងស្រី្តពីរ
នាក់នៅខេត្តកណ្តាលនៅឆ្នាំ១៩៩៥។ អ្នកស្រី ខៅ សុខា ដែលបាន
រៀបការជាមួយដៃគូរ របស់គាត់ដែលជាស្រីម្នាក់ឈ្មោះ ពុំ អេត បាន
ប្រាប់សារព័ត៌មានថា “ អាជ្ញាធរគិតថានេះ ជារឿងចម្លែក តែពួកគេ
បានយល់ព្រមលើកលែងលើករណីនេះ ដោយសារខ្ញុំមានកូនបី នាក់
រួចមកហើយ (ដោយសារអាពាហ៌ពិពាហ៌លើកមុន)។ពួកគេនិយាយ
ថា ប្រសិនបើ យើងមិនអាចបង្កើតកូនបាន។ អាពាហ៌ពិពាហ៌នេះ
ហាក់ដូចជាទទួលបានការយល់ព្រមជា ផ្លូវការ និងត្រូវបានគេដឹង
ថាជាករណីមួយដែលមានការទាក់ទាញដោយមានអ្នកចូលរួម ចំនួន
២០០នាក់ រួមទាំងព្រះសង្ឃ និងមន្ត្រីថ្នាក់ខ្ពស់មកពិខេត្ត។
មាត្រា៣៦នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានធានាអំពីសិទិ្ធការងារ ដោយមិនគិតអំពី
យែនឌ័រ “ ប្រជាពលរដ្ឋ ទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិជ្រើសរើសមុខរបរសម
ស្រមតាមសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនតាមសេចក្តីត្រូវ ការរបស់សង្គម។ ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិទទួលប្រាក់បំណាច់ស្មើគ្នាចំពោះ
ការងារដូចគ្នា។មាត្រា១២នៃច្បាប់ការងារឆ្នាំ ១៩៩៧ ក៏បានចែងថា
និយោជកមិនគួរមាន ការរើសអើង ដោយសារតែលក្ខណះសម្បត្តិនិង
ជំនឿនៃបុគ្គលម្នាក់ ដោយរួមបញ្ចូលទាំង ផ្លូវភេទឡើយ។ បុគ្គលស្រ
លាញ់ភេទដូចគ្នាមួយចំនួនបានកត់សម្គាល់ឃើញមានការរើស អើង
ដែលទាក់ទងនឹងភេទឡើយ។ បុគ្គលស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាមួយចំនួន
បានកត់សម្គាល់ ឃើញមានការរើសអើងនឹងពួកគេនៅកន្លែងការងារ
និង ពីសំណាក់និយោជករបស់ពួគគេ។
មាត្រា៣១នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញក៏បានទទួលស្គាល់អំពីការអនុវត្តន៏ច្បាប់សិទ្ធិ
មនុស្សអន្តរជាតិនៅ កម្ពុជា ដោយបានចែងថា “ ព្រះរាជាណាចក្រ
កម្ពុជាទទួលស្គាល់ និងគោរពសិទ្ធិមនុស្ស ដូចមានចែងក្នុងធម្មនុញ្ញ
នៃអង្គការសហប្រជាជាតិ សេចក្តីប្រកាសសកលស្តីពីសិទ្ធិមនុស្ស
និងកតិកាសញ្ញា ព្រមទាំងអនុសញ្ញាទាំងឡាយទាក់ទងទៅនឹងសិទ្ធិ
មនុស្ស សិទ្ធិនារី និង សិទ្ធិកុមារ”។ សេចក្តីសម្រេចនៃក្រុមប្រឹក្សា
ធម្មនុញ្ញបានបញ្ញាក់អះអាងអំពីការលើឡើងនេះ ដោយបាននិយាយ
នៅក្នុងសេចក្តីសម្រេចថា នៅក្នុងចំណោមច្បាប់ដែលអាចអនុវត្តបាន ចៅក្រមកាត់ក្តីគួរពិចារណាអំពីអនុសញ្ញាអន្តរជាតិដែលកម្ពុជាបាន
ទទួលស្គាល់។

ឯសារយោងពី មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា
(ចេញជាចំហរនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ពលរដ្ឋខ្មែរដែលស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា)

Read more...

សិទ្ធមនុស្ស និងសិទ្ធអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា
មនុស្សស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មានសិទ្ធិគ្រប់យ៉ាងដូចមនុស្សឯទៀតដែរ។ ច្បាប់កម្ពុជានិងច្បាប់អន្តរជាតិបានហាមឃាត់ការរើសអើងលើបុគ្គលទាំងអស់ ដោយសាផ្អែកលើបុគ្គលិកលក្ខណះផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេ និងធានាបាននូវសិទ្ធិ និងសេរីភាពស្មើគញនា និងការអនុវត្តច្បាប់ស្មើគ្នាលើបុគ្គលទាំងអស់។ ទំនោរផ្លូវភេទ និងការកំនត់យែនឌ័រអាចត្រូវ បានចាយ់ទុកថាជាមូលហេតុនៃការរើសអើងដែលត្រូវបានហាមឃាត់ ដោយយោងទៅលើ បញ្ញត្តិច្បាប់ស្តីពីការរើសអើងលើ “ ផ្លូវភេទ “ និង “ ពាក្យសម្តីបណ្តោះអាសន្ន “ ឬ “ ស្ថានភាពផ្សេងទៀត “ ។ នេះមានន័យថា មនុស្សស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាមានសិទ្ធិគ្រប់យ៉ាង ដូចដែលបានចែងនៅក្នុងច្បាប់កម្ពុជា និងបានកំនត់នៅក្នុងលិខិតតូបករណ៏សិទ្ធិមនុស្ស អន្តរជាតិ់ ដូចជាសេចក្តីប្រកាសជាសកលស្តីពីសិទ្ធិ មនុស្ស កតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិស្តីពីសិទ្ធិ ពលរដ្ឋ និងនយោបាយ និងកតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិស្តីពីសិទ្ធិសេដ្ឋកិច្ច សង្គមកិច្ច និងវប្បធម៌។ បើទោះបីជាមានការហាមឃាត់លើការរើសអើង ច្បាប់សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ មកដល់សព្វថ្ងៃនេះបានទទួលការបរាជ័យក្នុងការទទទួលស្គាល់អោយបានច្បាស់ពីសិទ្ធិ ដោយយោងទៅលើទំនោរផ្លូវភេទ។ ផ្នែក ៤.៣ នឹងពិនិត្យមើលពីការវិវត្តន៏បច្ចុប្បន្ននៃបញ្ហា នេះ។
ច្បាប់ជាតិ
រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះជារាណាចក្រកម្ពុជា (រដ្ឋធម្មនុញ្ញ) គឺជាច្បាប់កំពូលនៃព្រះរាជាណាចក្រ កម្ពុជា។ ច្បាប់ផ្សេងៗទៀតត្រូវតែស្រមតាមគោលការណ៏នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងកំណត់អំពីការ ធានាអះអាង។ មាត្រា៣១ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញដែលបានធានាអំពីសិទ្ធិស្មើគ្នាដោយមិនគិតអំពី ចរិតលក្ខណះផ្ទាល់ខ្លួនចែងថា “ ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរមានភាពស្មើគ្នាចំពោះមុខច្បាប់ មានសិទ្ធិ សេរីភាព និងករណីកិច្ចដូចគ្នាទាំងអស់ ដោយឥតប្រកាន់ពូជសាសន៏ ពណ៌សម្បុរ ភេទ ភាសា ជំនឿសាសនា និង ស្ថានភាពឯទៀតឡើយ "។
មាត្រា៣៥បានធានាអំពីសិទ្ធិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរគ្រប់រូប ដោយមិនគិតអំពីភេទ ក្នុងការ ចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងជីវភាពនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច សង្គមកិច្ច និងវប្បធម៌របស់ប្រទេស ជាតិ។ បើទោះជាមិនមានការនិយាយអោយបានចំៗអំពីភេទនៅក្នុងបញ្ញាត្តិទាំងនោះក៏ ដោយ នេះមានន័យថាវិសាលភាពនៃច្បាប់បានគ្របដណ្តប់ទៅដល់ទៅបុគ្គលដែល ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ក្នុងគោលបំណងដើម្បីធានាអំពីសមភាព ដោយមិនគិតអំពីចរិតលក្ខណះផ្ទាល់ខ្លួន។
ការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នានៅកម្ពុជាមិនខុសច្បាប់ទេនៅក្នុងកម្ពុជា ប៉ុន្តែអាពាហ៌ពិពាហ៌នៃ ភេទដូចគ្នាត្រូវបានហាមឃាត់។ មាត្រា៤៥នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានកំណត់យ៉ាងច្បាស់លាស់ថាអាពាហ៌ពិពាហ៌គឺជាការព្រមព្រៀងរវាងប្តី និងប្រពន្ធ ហើយទស្សនះប្រពៃណីនៃអាពាហ៌ ពិពាហ៌គឺត្រូវបញ្ជាក់ឡើងវិញនៅក្នុងមាត្រា៣នៃច្បាប់អាពាហ៌ពិពាហ៌ និងគ្រួសារដែលបាន ចែងថា “ អាពាហ៌ពីពាហ៌គឺជាកិច្ចសន្យាយ៉ាងឱឡារិករវាងបុរសម្នាក់ និងនារីម្នាក់ “ ហើយ មាត្រា៦ចែងថា អាពាហ៌ពិពាហ៌មួយ ត្រូវបានហាមឃាត់រវាងបុគ្គលម្នាក់ដែលមានភេទដូចគ្នានឹងបុគ្គលម្នាក់ទៀត។ បើទោះបីជាមានបញ្ញត្តិច្បាប់យ៉ាងច្បាស់លាស់ក៏ដោយ យ៉ាង ហោចណាស់ក៏មានអាពាហ៌ពិពាហ៌នៃអ្នកដែលមានភេទដូចគ្នាបានកើតឡើងដោយមានការគាំទ្រ និង ការទទួលស្គាល់ពីអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានទៀតផង។
នៅឆ្នាំ ១៩៩៦ សារព័ត៌មានឌឺភ្នំពេញប៉ុស្តិ៏បានរាយការណ៏អំពីអាពាហ៌ពិពាហ៌រវាងស្រី្តពីរ នាក់នៅខេត្តកណ្តាលនៅឆ្នាំ១៩៩៥។ អ្នកស្រី ខៅ សុខា ដែលបានរៀបការជាមួយដៃគូរ របស់គាត់ដែលជាស្រីម្នាក់ឈ្មោះ ពុំ អេត បានប្រាប់សារព័ត៌មានថា “ អាជ្ញាធរគិតថានេះ ជារឿងចម្លែក តែពួកគេបានយល់ព្រមលើកលែងលើករណីនេះ ដោយសារខ្ញុំមានកូនបី នាក់រួចមកហើយ (ដោយសារអាពាហ៌ពិពាហ៌លើកមុន)។ពួកគេនិយាយថា ប្រសិនបើ យើងមិនអាចបង្កើតកូនបាន។ អាពាហ៌ពិពាហ៌នេះហាក់ដូចជាទទួលបានការយល់ព្រមជា ផ្លូវការ និងត្រូវបានគេដឹងថាជាករណីមួយដែលមានការទាក់ទាញដោយមានអ្នកចូលរួម ចំនួន២០០នាក់ រួមទាំងព្រះសង្ឃ និងមន្ត្រីថ្នាក់ខ្ពស់មកពិខេត្ត។
មាត្រា៣៦នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានធានាអំពីសិទិ្ធការងារ ដោយមិនគិតអំពីយែនឌ័រ “ ប្រជាពលរដ្ឋ ទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិជ្រើសរើសមុខរបរសមស្រមតាមសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនតាមសេចក្តីត្រូវ ការរបស់សង្គម។ ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិទទួលប្រាក់បំណាច់ស្មើគ្នាចំពោះ ការងារដូចគ្នា។មាត្រា១២នៃច្បាប់ការងារឆ្នាំ ១៩៩៧ ក៏បានចែងថានិយោជកមិនគួរមាន ការរើសអើង ដោយសារតែលក្ខណះសម្បត្តិនិងជំនឿនៃបុគ្គលម្នាក់ ដោយរួមបញ្ចូលទាំង ផ្លូវភេទឡើយ។ បុគ្គលស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាមួយចំនួនបានកត់សម្គាល់ឃើញមានការរើស អើងដែលទាក់ទងនឹងភេទឡើយ។ បុគ្គលស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាមួយចំនួនបានកត់សម្គាល់ ឃើញមានការរើសអើងនឹងពួកគេនៅកន្លែងការងារ និង ពីសំណាក់និយោជករបស់ពួគគេ។
មាត្រា៣១នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញក៏បានទទួលស្គាល់អំពីការអនុវត្តន៏ច្បាប់សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិនៅ កម្ពុជា ដោយបានចែងថា “ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាទទួលស្គាល់ និងគោរពសិទ្ធិមនុស្ស ដូចមានចែងក្នុងធម្មនុញ្ញនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ សេចក្តីប្រកាសសកលស្តីពីសិទ្ធិមនុស្ស និងកតិកាសញ្ញា ព្រមទាំងអនុសញ្ញាទាំងឡាយទាក់ទងទៅនឹងសិទ្ធិមនុស្ស សិទ្ធិនារី និង សិទ្ធិកុមារ”។ សេចក្តីសម្រេចនៃក្រុមប្រឹក្សាធម្មនុញ្ញបានបញ្ញាក់អះអាងអំពីការលើឡើងនេះ ដោយបាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីសម្រេចថា នៅក្នុងចំណោមច្បាប់ដែលអាចអនុវត្តបាន ចៅក្រមកាត់ក្តីគួរពិចារណាអំពីអនុសញ្ញាអន្តរជាតិដែលកម្ពុជាបានទទួលស្គាល់។

ឯសារយោងពី មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា
(ចេញជាចំហរនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ពលរដ្ឋខ្មែរដែលស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា)

Read more...

ព្រះនាមព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ
តាំងពីសម័យអតីតកាល រហូមមកដល់បច្ចុប្បន្ន

ព្រះនាម             រជ្ឋកាល           រាជធានី 
ព្រះវិរោរាជ           ១៩១ - ១៣៧ 
ព្រះឧទ័យ           ១៣៧ - ៧៨
ព្រះសុវណ្ណបទុម       ៧៨ - ២១
ស្តេចប្រទេសរាជ      ២១ - ១
ព្រះទេវង្សអស្ចារ្យ      ១ (គ.ស ៧៨)
ព្រះកេតុមាលា       ៧៨ - ៤៦៧
ព្រះសហ័ស្សរាំង្សី     ៤៦៧ - ៥១១
ព្រះជ័យវុទ្ធីវង្ស       ៥១១ - ៥៦០
ព្រះបទុមវវង្ស       ៥៦០ - ៦២១
ព្រះបទុមសុរិយវង្ស    ៦២១ - ៧២៩
ព្រះធនញ្ជ័យគោរពរាជ ៧២៩ - ៧៩៤
ព្រះស្រីជ័យជេដ្ឋ     ៧៩៤ - ៨៥៣
ព្រះជេដ្ឋាជ័យ       ៨៥៣ -  ៩១៦
ព្រះស័ង្ខចក្រ       ៩១៦ - ៩៧១
ព្រះចក្រព័ត្រ       ៩៧២ - ១០០០
ព្រះគោត្តមអមរទេវរាជ ១០០១ - ១០០៨
ព្រះសន្ធពអនុរាជ    ១០០៨ - ១០២៧
ព្រះបាទបក្សីចាំក្រុង  ១០២៧ - ១០៧១
ព្រះអឡស្សរាជ     ១០៧១ - ១១១១
ព្រះវុឌ្ឃិយា        ១១១១ - ១១៤៧
ព្រះសិង្ខក័ង្ខា      ១១៤៧ - ១១៩៥
ព្រះសេណ្ណ័ក្ករាជ   ១១៩៥ - ១២៣៨
ព្រះសីហនុរាជ    ១២៣៨ - ១២៩០
ស្តេចត្រសក់ផ្អែម  ១២៩០ - ១៣៤០
ព្រះបរមនិព្វានបាទ ១៣៤០ - ១៣៤៥
ព្រះសិទ្ទានរាជ    ១៣៤៥ - ១៣៤៦
ព្រះលំពង្សរាជា   ១៣៤៦ - ១៣៤៨
ព្រះស្រីសុរិយោទ័យ ១៣៤៩ - ១៣៦២
ព្រះបរមរាមា     ១៣៦២ - ១៣៧២
ព្រះធម្មសោករាជ  ១៣៧២ - ១៤០០
ព្រះស្រីសុរិយោវង្ស ១៤០០ - ១៤១៣
ព្រះបរមអសោករាជ ១៤១៣ - ១៤១៦
ព្រះចៅពញាយ៉ាត  ១៤១៧ - ១៤៦៣
ព្រះបាទចៅពញានូ  ១៦៣៥ -១៦៣៩                 ឧដុង្គ
ព្រះបាទ បុទុមរាជាទី១(អង្គនន់) ១៦៣៩-១៩៤១         ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ចៅពញាច័ន្ទ  ១៦៤១-១៦៥៩                ឧដុង្គ
ព្រះបាទ បរមរាជាទី៩(អង្គសូរ) ១៦៥៩-១៦៧២          ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ស្រីជ័យជេដ្ឋា ១៦៧២-១៦៧៣               ឧដុង្គ
ព្រះបាទ កែវហ្វាទី២(អង្គជី) ១៦៧៣-១៦៧៥           ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ជ័យជេដ្ឋទី៣(អង្គសី) ១៦៧៥-១៦៨៨         ឧដុង្គ
អ្នកម្នាងទៃ            ១៦៨៨-១៦៩៤             ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ជ័យជេដ្ឋាទី៣ ១៦៨៨-១៦៩៥               ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ឧទ័យរាជា (អង្គយ៉ង) ១៦៩៥-១៦៩៦        ឧដុង្គ
ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី៣ ១៦៩៦-១៦៩៩                ឧដុង្គ
ព្រះបាទកែវទី៣      ១៦៩៩-១៧០០               ពោធិសាត់
ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី៣ ១៧០៣-១៧០៦               ឧដុង្គ
ព្រះបាទធម្មរាជាទី៣  ១៧០៦-១៧០៩                ឧដុង្គ
ព្រះបាទកែវហ្វា(អង្គអឹម) ១៧១០-១៧២២             ពោធិសាត់
ព្រះបាទសត្ថាទី២ (អង្គជី) ១៧២២-១៧២៩            ឧដុង្គ
ព្រះបាទធម្មរាជាទី៣    ១៧២៩-៧ខែ               ឧដុង្គ
ព្រះបាទសត្ថាទី២(អង្គជី) ១៧២៩-១៧៣៧            ឧដុង្គ
ព្រះបាទធម្មរាជាទី៣   ១៧៣៧-១៧៤៩              ឧដុង្គ
ព្រះបាទធម្មរាជាទី៤(អង្គអឹម) ១៧៤៧-១៧៤៨         ឧដុង្គ
ព្រះបាទរាមាធិបតីទី៣(អង្គទង) ១៧៤៧-១៧៤៨       ឧដុង្គ
ព្រះបាទសត្ថាទី២       ១៧៤៩                  ឧដុង្គ
ព្រះបាទស្រីជ័យជេដ្ឋា(អង្គស្ងួន) ១៧៤៩-១៧៥៥       ឧដុង្គ
ព្រះបាទរាមាធិបតី       ១៧៤៧-១៧៤៨           ឧដុង្គ
ព្រះបាទ នារារាជាទី២(អង្គតន់) ១៧៥៨-១៧៧៥       ឧដុង្គ
ព្រះបាទ រាមរាជា(អង្គនន)  ១៧៧៥-១៧៧៩         ឧដុង្គ
ព្រះបាទ នារារាជាទី៣ (អង្គអេង) ១៧៧៩-១៧៩៦     ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ចៅហ៊ា្វប៉ុក       ១៧៩៦-១៨០៥          ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ឧទ័យរាជា (អង្គច័ន្ទ) ១៨០៦-១៨៣៤        ឧដុង្គ
ម្ចាស់ក្សត្រីអង្គមី          ១៨៣៤-១៨៤០          ឧដុង្គ
ព្រះបាទ អង្គឌួង         ១៨៤០-១៨៥៩           ឧដុង្គ
ព្រះបាទនរោត្តម         ១៩៥៩-១៩០៤           ឧដុង្គ
ព្រះបាទ ស៊ីសុវត្ថិ        ១៩០៤-១៩៤៧           ភ្នំពេញ
ព្រះបាទ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស  ១៩២៧-១៩៤១           ភ្នំពេញ
ព្រះបាទ នរោត្តម សីហនុ  ១៩៤១-១៩៧០           ភ្នំពេញ
ព្រះបាទ សុរាម្រឹត       ១៩៥៥-១៩៦០            ភ្នំពេញ
ព្រះបាទនរោត្តមសីហមុនី  ១៤ តុលា ២០០៤          ភ្នំពេញ

Read more...